Patent Lisans Verme Teklifi, Patent Devri ve Lisans Sözleşmesinin Sicile Kaydı (2026)

Lisans verme teklifi nasıl işler?

Faydalı modelde de aynı işlem vardır; 2026 Tebliğinde faydalı model için ayrı satır bulunur (01.02.09). SMK m.145/1 patent hükümlerini, faydalı modele aykırı olmadıkça faydalı modele uygular.

Teklif kabul edilirse ne olur?

SMK m.128 ve Yön. m.117, teklifin nasıl kabul edileceğini, bedelin nasıl belirleneceğini ve lisans alanın yükümlülüklerini ayrıca düzenlemez. Mülga 551 sayılı KHK’da teklifin kabulü için Enstitüye bildirim ve anlaşmazlıkta bedelin mahkemece belirlenmesi gibi ayrıntılı kurallar vardı (551 m.94-95); SMK bu ayrıntıları almamıştır. Uygulamada teklif bir davet niteliğindedir: taraflar şartları bir lisans sözleşmesiyle kararlaştırır ve bu sözleşme aşağıda anlatılan şekilde Sicile kaydettirilir. Sözleşme şartları için bir patent vekili veya avukattan destek almanız önerilir.

Teklif ne işe yarar?

• Buluşunuzu kendiniz üretmeyecekseniz potansiyel kullanıcılara Bülten yoluyla duyurur.
• İnhisari olmayan bir ticarileştirme niyetini resmi kayda geçirir; inhisari lisans planınız varsa teklif engel oluşturur (Yön. m.117/6).
• Teklif, kullanma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz: patent sahibi buluşu, verilme kararının Bültende yayımından itibaren 3 yıl veya başvurudan itibaren 4 yıldan hangisi daha geç biterse o süre içinde kullanmak zorundadır (Yön. m.117/7). Kullanmama, zorunlu lisans gerekçesi olabilir (bkz. zorunlu lisans yazısı).

Lisans sözleşmesi ve sicile kayıt

Patent başvurusu veya patent lisans sözleşmesine konu olabilir (SMK m.125/1). Kılavuz, lisansın ülkenin tamamında veya bir bölümünde geçerli olacak şekilde verilebileceğini belirtir (Kılavuz 2026 s.34).

• İnhisari olmayan lisans varsayılandır: sözleşmede aksi yazılmamışsa lisans inhisari değildir; lisans veren buluşu kendisi kullanabilir ve başkalarına da lisans verebilir (SMK m.125/2).
• İnhisari lisansta lisans veren başkasına lisans veremez ve hakkını açıkça saklı tutmadıkça buluşu kendisi de kullanamaz (SMK m.125/2).
• Aksi kararlaştırılmadıkça lisans alan haklarını devredemez ve alt lisans veremez (SMK m.125/3).
• Aksi kararlaştırılmadıkça devreden veya lisans veren, buluşun normal kullanımı için zorunlu teknik bilgileri vermekle yükümlüdür; karşı taraf gizli bilgileri korur (SMK m.126).
• İnhisari lisans alan, aksi kararlaştırılmadıkça tecavüz davalarını kendi adına açabilir; inhisari olmayan lisans alan önce hak sahibinden dava açmasını ister, 3 ay içinde açılmazsa kendisi açabilir (SMK m.158/1-2).

Lisans, taraflardan birinin başvurusuyla Sicile kaydedilir ve Bültende yayımlanır. Gerekenler (Yön. m.116/2; Kılavuz 2026 s.34-35):

• Talep formu (EPATS: "Hukuki İşlemler > Lisansın Sicile Kaydı İşlemi").
• Tarafların imza ve beyanlarını, patent başvurusu veya patent numarasını, lisans süresini, varsa bedelini ve lisansın çeşidini gösteren lisans sözleşmesi; yabancı dilde ise yeminli tercüman onaylı Türkçe çevirisi.
• Ücretin ödendiğini gösteren bilgi.

Patent devri ve sicile kayıt

Sınai mülkiyet hakkı devredilebilir, lisans konusu olabilir, rehin verilebilir ve bu işlemler işletmeden bağımsız yapılabilir (SMK m.148/1-2). Hukuki işlemler yazılı şekle tabidir; devir sözleşmesinin geçerliliği noter onayına bağlıdır (SMK m.148/4). Bu hükümler başvurular için de geçerlidir (SMK m.148/8).

Devrin Sicile kaydı için gerekenler (Yön. m.125/1-2; Kılavuz 2026 s.35):

• Talep formu (EPATS: "Hukuki İşlemler > Devrin Sicile Kaydı İşlemi").
• Patent numarasının yer aldığı devir sözleşmesi; yabancı dilde ise yeminli tercüman onaylı Türkçe çevirisi.
• Devir bedeli: Patent devir bedelinin sözleşmede belirtilmesi veya talep formunda beyan edilmesi zorunludur (Yön. m.125/2).
• Ücretin ödendiğini gösteren bilgi.
• Devir belgesi yurt dışında düzenlenmiş veya onaylanmışsa, sözleşmede imzası bulunan tüm noterler için apostil onayı (Kılavuz 2026 s.35).

Birleşme, bölünme, ayni sermaye koyma ve ticari işletmenin devralınması gibi yapısal değişikliklerde Ticaret Sicili Gazetesi bilgisi veya yetkili mercilerce onaylanmış belge sunulur (Yön. m.125/4). Birden fazla sahip varsa, paydaşlardan birinin payını üçüncü kişiye satması halinde diğer paydaşların önalım hakkı vardır; bu hak satışın bildiriminden itibaren 3 ay ve her halde satıştan itibaren 2 yıl geçmekle düşer (SMK m.148/3).

Devreden veya lisans verenin yetkisiz olduğu sonradan anlaşılırsa ilgililere karşı sorumludur. Devreden veya lisans veren, buluşun korunabilirliğine ilişkin rapor ve kararları ya da bildiklerini karşı tarafa bildirmemiş ve bunları sözleşmeye koymamışsa kötüniyetli kabul edilir (SMK m.127/1, 127/3). Bu yüzden araştırma ve inceleme raporlarını sözleşme ekine koymak iki taraf için de önemlidir.

2026 ücretleri

Tutarlar 2026 Ücret Tebliği cetvellerinden alınmıştır; Tebliğ tutarına KDV ve varsa harç dahil değildir (Tebliğ m.1/1). "Site toplamı" TÜRKPATENT ücret sayfasında yayımlanan, KDV ve harç dahil tutardır. Tutarlar yalnız 2026 yılı için geçerlidir; ödemeden önce EPATS’ta oluşan tahakkuku kontrol edin. Patent sayfasındaki dökümde lisans işleminin toplamı 104,75 TL ücret, 20,95 TL KDV ve 3.024,30 TL harçtan; devrin toplamı 2.402,67 TL ücret, 480,53 TL KDV ve 2.636,80 TL harçtan oluşur. Lisans verme teklifinde harç sıfırdır. Ücret indirimleri için KOBİ ve muafiyet yazısına bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Lisans verme teklifi yaparsam yıllık ücretim azalır mı?

Bu yazının dayandığı SMK, Uygulama Yönetmeliği ve 2026 Ücret Tebliğinde böyle bir indirim yoktur. Yıllık ücretler vadesinde ödenmeye devam etmelidir; ödenmezse hak sona erebilir (bkz. patent yıllık ücreti ödenmezse).

İnhisari lisans verdikten sonra teklif yapabilir miyim?

Hayır. Sicilde kayıtlı inhisari lisans varken lisans verme teklifi yapılamaz; böyle bir talep işleme alınmaz (SMK m.128/2; Yön. m.117/5). Tersine, teklif yürürlükteyken inhisari lisans kaydı için önce teklifi geri almanız gerekir (Yön. m.117/6).

Patent devri için noter şart mı?

Evet. Devir sözleşmesinin geçerliliği noter onayına bağlıdır (SMK m.148/4). Lisans sözleşmesi için Kanun yazılı şekli arar; noter şartı devir için öngörülmüştür.

Henüz patent verilmedi; başvuruyu devredebilir veya lisanslayabilir miyim?

Evet. Patent başvurusu da lisans sözleşmesine konu olabilir ve SMK m.148’deki hükümler başvurularda da uygulanır (SMK m.125/1, 148/8). Lisans verme teklifi de başvuru sahibi tarafından yapılabilir (SMK m.128/1).

Marka adları sahiplerine aittir. Bu yazı bağımsız bir teknik rehberdir; adı geçen kuruluşlarla bayilik veya ortaklık ilişkisi bulunduğu anlamına gelmez.

İlgili içerikler: TÜRKPATENT ve sınai mülkiyet rehberi · Marka devri, lisans ve rehin · Zorunlu lisans nedir? · Çalışan ve üniversite buluşları · Patent ücreti 2026 · Patent hakkının kapsamı