Patent Araştırma ve İnceleme Raporu: 12 Ay, 3 Ay ve Sonrası

Bugünkü sistem: patentte tek yol incelemeli patent

Mülga 551 sayılı KHK döneminde başvuru sahibi araştırma raporundan sonra incelemeli veya incelemesiz patent sistemlerinden birini seçebiliyordu. 6769 sayılı SMK’da bu seçim yoktur: patent ancak araştırma raporu ve inceleme raporu sonrasında verilir (SMK m.96, m.98). İncelemesiz patentin incelemeli başvuruya dönüştürülmesi gibi eski işlemler yalnız 10.01.2017 öncesi başvurularda, başvuru tarihindeki mevzuata göre yürür (SMK Geçici m.1/2). Faydalı modelde ise inceleme raporu yoktur; araştırma raporu, itiraz ve görüşlerle birlikte değerlendirilir (SMK m.143).

Araştırma talebi: 12 ay, bildirim beklemeyin

Araştırma talebi başvuruyla birlikte veya bildirime gerek olmaksızın başvuru tarihinden itibaren 12 ay içinde, ücreti ödenerek yapılır; aksi hâlde başvuru geri çekilmiş sayılır (SMK m.96/1; Yön. m.97/1). EPATS’ta yol: Başvuru Sonrası İşlemler > Araştırma Talebi. Araştırma ve inceleme talebi birlikte “Araştırma ve İnceleme Talebi” olarak da yapılabilir (Patent Başvuru Kılavuzu 2026).

SMK m.96/4, Cumhurbaşkanına bu 12 aylık süreyi yarısına kadar indirme yetkisi verir. İncelediğimiz kaynaklarda bu yetkinin kullanıldığını gösteren bir metin yoktur.

Araştırma raporu hangi hâllerde düzenlenmez?

Başvuru konusunun tamamı SMK m.82/2-3 kapsamına giriyorsa veya tarifname ya da tüm istemler araştırmayı engelleyecek kadar açık değilse rapor düzenlenmez. Başvuru sahibine bildirim tarihinden itibaren 3 ay içinde itiraz veya değişiklik sunma imkânı verilir; sunulmazsa veya kabul edilmezse başvuru reddedilir (SMK m.96/3; Yön. m.99/1). Bir kısım istem uygunsa rapor o istemler için düzenlenir (Yön. m.99/2). Buluş bütünlüğü yoksa rapor istemlerdeki ilk buluş için hazırlanır, diğerleri için bölünmüş başvuru yapılabilir (Yön. m.100).

Araştırma raporu nedir, nasıl okunur?

Rapor, tarifnamenin tamamı dikkate alınarak istem bazında düzenlenir; yenilik ve buluş basamağı kararında dikkate alınabilecek, rapor tarihinde erişilebilir dokümanları, her dokümanın hangi istemle ilgili olduğunu ve buluşun uluslararası patent sınıfını gösterir. Varsa üçüncü kişi görüşleri de dikkate alınır. Rapor dokümanların kopyalarıyla bildirilir ve Bültende yayımlanır (Yön. m.97/3-9). Kılavuzdaki doküman kodları:

Kılavuz “L” kodunu iki farklı anlamla verir: rüçhan talebi hakkında şüphe uyandırabilecek doküman ve sözlü açıklama, kullanım veya sergileme gibi yazılı olmayan açıklamaya atıf yapan doküman. Raporda L görürseniz hangi anlamda kullanıldığını raporun açıklamasından kontrol edin.

Raporu aldıktan sonra seçenekleriniz

• Raporda yenilik veya buluş basamağını zedeleyen X veya Y dokümanları varsa başvuruyu sürdürmeme kararı verebilirsiniz.
• Bu dokümanların patentlenebilirliğe engel olmadığını düşünüyorsanız devam edebilirsiniz; bu durumda tarifname takımında değişiklik yapıp nedenlerini yazabilir, değişiklik yapmadan görüş sunabilir veya hiçbir şey eklemeden inceleme talep edebilirsiniz (Kılavuz 2026).
• Değişiklikler başvurunun ilk hâlinin kapsamını aşamaz (SMK m.98/3; Yön. m.108).
• Faydalı modele dönüştürme isteyebilirsiniz; patentten faydalı modele dönüşüm en geç son inceleme bildirimine cevap süresinin bitimine kadar istenir (Yön. m.112/1).

İnceleme talebi: rapor bildiriminden 3 ay

Başvuru sahibi araştırma raporunun bildirim tarihinden itibaren 3 ay içinde ücretini ödeyerek inceleme talep eder; yapmazsa başvuru geri çekilmiş sayılır (SMK m.98/1; Yön. m.102/1, 102/3). Bu süre içinde rapora karşı görüş sunabilir ve tarifname, istemler veya resimlerde değişiklik yapabilirsiniz. İnceleme talebi geri çekilemez (Yön. m.102/1). EPATS’ta yol: Başvuru Sonrası İşlemler > İnceleme Talebi; değişen sayfalar aynı işlemde eklenir.

İnceleme sırasında bildirimler

• Kurum, başvuruyu veya buluşu Kanuna uygun bulmazsa gerekçeli bildirim yapar. Bildirim sayısı üçten fazla olamaz (SMK m.98/3; Yön. m.103/2).
• Her bildirime, bildirim tarihinden itibaren 3 ay içinde görüş veya değişiklikle cevap verilir; cevap verilmezse başvuru geri çekilmiş sayılır (SMK m.98/4).
• Uygun bulunursa inceleme raporu ve patent verilme kararı bildirilir, karar ve patent Bültende yayımlanır (SMK m.98/5).
• Kurum değişiklik gerekli görürse 2 ay verir; değişiklik yapılmaz veya kabul edilmezse başvuru geri çekilmiş sayılır (SMK m.98/6).
• Uygun bulunmazsa başvuru reddedilir ve Bültende yayımlanır (SMK m.98/8). Patentin verilmesi, geçerliliği konusunda Kurum garantisi anlamına gelmez (SMK m.98/9).

Verilme kararı Bültende yayımlandıktan sonra üçüncü kişiler 6 ay içinde itiraz edebilir (SMK m.99/1). Belge, yayımdan sonra talep ve belge ücretiyle düzenlenir (SMK m.98/7).

Görüş bildirme: üçüncü kişiler ne yapabilir?

Patent başvurusu yayımlandıktan sonra üçüncü kişiler buluşun patent verilebilirliğine ilişkin gerekçeli yazılı görüş sunabilir, ancak Kurum nezdindeki işlemlere taraf olamaz (SMK m.97/2; Yön. m.101/7). EPATS’ta yol: Üçüncü Kişi İşlemleri > Başvuruya Görüş Bildirme. Kılavuza göre görüş araştırma raporu hazırlığından önce gelirse raporda dikkate alınabilir. Yayım, başvuru veya rüçhan tarihinden itibaren 18 ay dolunca ya da erken yayım talebiyle yapılır (SMK m.97/1).

Zaman çizelgesi

Patent Başvuru Kılavuzu 2026’ya göre sürenin son günü resmî tatile denk gelirse talep veya ödeme izleyen ilk iş günü yapılır. Yine de son güne bırakmamanızı öneririz.

Süreyi kaçırdıysanız

Araştırma veya inceleme talebi süresi kaçtıysa, süreye uyulmamanın sonucunun bildiriminden itibaren 2 ay içinde ücretini ödeyip eksik işlemi yaparak işlemlerin devamını isteyebilirsiniz (SMK m.107/1; Yön. m.114/1). İnceleme bildirimlerindeki 3 aylık sürede bu yol üç bildirimden yalnız biri için ve bir kez kullanılabilir (Yön. m.114/4). Özen gösterilmesine rağmen süre kaçtıysa hakların yeniden tesisi, engelin kalkmasından itibaren 2 ay içinde ve sürenin bitiminden itibaren en geç 1 yıl içinde istenir (SMK m.107/2); inceleme bildirimi süreleri için yeniden tesis yolu kapalıdır (Yön. m.115/5).

Faydalı modelde araştırma ve görüş

• Araştırma talebi, şekli uygunluk bildiriminden itibaren 2 ay içinde yapılır (SMK m.143/5).
• Rapor yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik açısından hazırlanır; buluş basamağına bakılmaz ve buluşa katkı sağlamayan teknik özellikler dikkate alınmaz (SMK m.142/2; Kılavuz 2026).
• Raporun yayımından itibaren 3 ay içinde başvuru sahibi itiraz edebilir, üçüncü kişiler görüş bildirebilir (SMK m.143/8).
• Faydalı model verildikten sonra SMK m.99 itirazı işletilemez; yalnız mahkemede hükümsüzlük istenebilir (SMK m.143/11).
• Faydalı modelden patente dönüşüm, araştırma raporunun bildiriminden itibaren 3 ayın bitimine kadar istenebilir (Yön. m.113/1).

2026 ücretleri

Gerçek kişi ve üniversite indirimi, aynı yıl içinde e-Devlet üzerinden yapılan araştırma ve inceleme talepleri için geçerlidir (Tebliğ m.3/5). Site toplamlarına göre başvuru, araştırma ve inceleme birlikte genel tarifede 10.980,00 TL, kota içindeki gerçek kişide 5.680,00 TL, KOBİ ilk başvurusunda 3.136,73 TL eder. KOBİ satırları 31.10.2026 değişikliğiyle geldi; şartları için KOBİ ücret indirimi, yapay zekâ başvurularındaki acil araştırma indirimi için yapay zekâ buluşu yazısına bakın.

Ücretler 2026 Ücret Tebliği tutarlarıdır; Tebliğ tutarlarına KDV ve harç dahil değildir (Tebliğ m.1/1). “Site toplamı” diye belirttiğimiz rakamlar, Kurumun ücret sayfasında KDV ve harç eklenmiş ödenecek toplamdır. Tutarlar yalnızca 2026 yılı için geçerlidir; ödeme yapmadan önce EPATS’ta oluşan tahakkuku kontrol edin.

Sık Sorulan Sorular

Kurum araştırma talebi için bana yazı gönderecek mi?

Buna güvenmeyin. SMK m.96/1 talebin bildirime gerek olmaksızın 12 ay içinde yapılmasını öngörür. En güvenli yol araştırma talebini başvuruyla birlikte yapmaktır.

İnceleme talebini yaptıktan sonra vazgeçebilir miyim?

İnceleme talebi geri çekilemez (Yön. m.102/1). Başvurunun kendisini ise patentin verildiğinin ilanından önce geri çekebilirsiniz (SMK m.105).

Araştırma raporu olumsuz çıktı, başvurum reddedildi mi?

Hayır. Araştırma raporu bir karar değil, ilgili dokümanların listesidir. Ret veya verilme kararı inceleme sonunda verilir. Raporu değerlendirip devam, değişiklik veya dönüştürme kararı verirsiniz.

Üçüncü kişi olarak görüş bildirirsem taraf olur muyum?

Hayır. SMK m.97/2’ye göre görüş sunan kişi Kurum nezdindeki işlemlere taraf olamaz. Taraf olarak itiraz ancak verilme kararının yayımından sonra 6 ay içinde mümkündür (SMK m.99).

Marka adları sahiplerine aittir. Bu yazı bağımsız bir teknik rehberdir; adı geçen kuruluşlarla bayilik veya ortaklık ilişkisi bulunduğu anlamına gelmez.

İlgili içerikler: TÜRKPATENT ve sınai mülkiyet rehberi · Patent nedir · Patent ücreti 2026 · Patent yıllık ücreti · Patent istemleri · Tebligat ve süre hesaplama