Tekzip talebiyle karşılaşan her yayın yönetmeninin bilmesi gereken iki cümle. Anayasa, cevap hakkını hem tanır hem de sınırlar.
Maddenin Tam Metni
Madde 32 — Düzeltme ve cevap hakkı, ancak kişilerin haysiyet ve şereflerine dokunulması veya kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlar yapılması hallerinde tanınır ve kanunla düzenlenir.
Düzeltme ve cevap yayımlanmazsa, yayımlanmasının gerekip gerekmediğine hakim tarafından ilgilinin müracaat tarihinden itibaren en geç yedi gün içerisinde karar verilir.
İki Hâl, Tek Kelime: "Ancak"
Birinci fıkradaki "ancak" kelimesi hakkı sınırlar. Cevap hakkı yalnızca iki hâlde doğar:
| Hâl | Ölçü |
|---|---|
| 1. Kişilerin haysiyet ve şereflerine dokunulması | Yayının kişiye yönelik ve onur zedeleyici olması |
| 2. Kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlar yapılması | Yayının o kişiyle ilgili ve gerçeğe aykırı olması |
Yedi Günlük Süre
İkinci fıkra, yayımlanmama hâlinde devreye giren yargısal denetimi kurar:
| Unsur | Hüküm |
|---|---|
| Ne zaman devreye girer? | Düzeltme ve cevap yayımlanmazsa |
| Kim karar verir? | Hâkim |
| Neye karar verir? | Yayımlanmasının gerekip gerekmediğine |
| Süre | İlgilinin müracaat tarihinden itibaren en geç yedi gün |
"Kanunla Düzenlenir"
Birinci fıkranın son ibaresi, hakkın somut usulünü kanuna bırakır. Kanundaki karşılığı 5187 sayılı Basın Kanununun düzeltme ve cevap hükümleridir: metnin şekli, süresi, yayımlanma yeri ve reddi hâlinde izlenecek yol orada düzenlenir.
Süreçleri adım adım hukuki sınırlar yönergesinde ele aldık.
Yayıncılıkta Karşılığı
Radyo ve televizyon yayınlarında düzeltme ve cevap, 6112 sayılı Kanunun kendi rejimine tabidir. Ayrıntısını RTÜK yönergesinde ele aldık.
Basın Hürriyetiyle Dengesi
Sonuç
Anayasa m.32, düzeltme ve cevap hakkını yalnızca iki hâlde tanır: kişilerin haysiyet ve şereflerine dokunulması veya kendileriyle ilgili gerçeğe aykırı yayınlar yapılması. Hakkın usulü kanunla düzenlenir. Düzeltme ve cevap yayımlanmazsa, yayımlanmasının gerekip gerekmediğine hâkim, ilgilinin müracaat tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde karar verir.