114. madde, sona erme rejiminin dışında ayrı bir yol kurar: içerikten veya kişilerden doğan ağır suçlamalarda hak kesilir, ama sona ermez — dava sonucuna göre karar verilir.
Birinci Fıkra: Yayının veya Sahibinin Fiilleri
Resmî ilan yayımıyla alakalı süreli yayının içeriğinden veya imtiyaz sahibi gerçek veya tüzel kişilerin, ortaklarının çoğunluğunun ya da varsa tüzel kişi temsilcisinin fiillerinden dolayı haklarında 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar veya 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar nedeniyle ceza davası açılması halinde, bu süreli yayının Genel Müdürlüğün teklifi üzerine Yönetim Kurulu tarafından 195 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinde belirtilen süreyi geçmeyecek şekilde resmî ilan ve reklam yayımlama hakkı kesilir.
| Unsur | İçerik |
|---|---|
| Kimin fiili | Yayının içeriği, imtiyaz sahibi gerçek/tüzel kişi, ortakların çoğunluğu veya tüzel kişi temsilcisi |
| Hangi suçlar | TCK — Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar veya 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar |
| Eşik | Ceza davası açılması — mahkûmiyet aranmaz |
| Teklif | Genel Müdürlük |
| Karar | Yönetim Kurulu |
| Yaptırım | Resmî ilan ve reklam yayımlama hakkının kesilmesi |
| Süre sınırı | 195 sayılı Kanunun 49 uncu maddesinde belirtilen süreyi geçmeyecek şekilde |
Dava Sonucuna Göre Karar
Açılan davanın neticesine göre bu Yönetmelik hükümleri uyarınca telafi, mahsup ya da resmî ilan ve reklam yayımlama hakkının sona ermesine karar verilir.
| Dava sonucu | Muhtemel karar |
|---|---|
| Yayın lehine sonuçlanma | Telafi — hakkı olduğu hâlde yayımlanamayan ilanların karşılığı verilir |
| Aleyhe sonuçlanma | Mahsup veya yayımlama hakkının sona ermesi |
Mahsup ve telafi mekanizmasını mahsup ve telafi yazısında ele aldık.
İkinci Fıkra: Kadrodaki Fikir İşçisi
Fikir işçileri kadrosunda beyan edilen kişilerden herhangi birisi hakkında birinci fıkrada belirtilen suçlar kapsamında ceza davası açılması halinde, Kurumun yazılı bildirimi üzerine, bu kişi ya da kişiler, yazılı bildirimin muhatabı süreli yayına tebliğ tarihinden itibaren 5 iş günü içerisinde asgari kadrodan çıkarılır. Aksi takdirde bu Yönetmelik hükümleri uyarınca ilgili süreli yayının yayımlama hakkı durdurulur.
| Adım | İçerik |
|---|---|
| 1 | Kadrodaki bir fikir işçisi hakkında birinci fıkradaki suçlardan ceza davası açılır |
| 2 | Kurum yazılı bildirimde bulunur |
| 3 | Yayın, tebliğ tarihinden itibaren 5 iş günü içinde bu kişiyi/kişileri asgari kadrodan çıkarır |
| 4 | Çıkarmazsa yayımlama hakkı durdurulur |
Sona Erme Rejiminden Farkı
| Ölçüt | m.113 — sona erme | m.114 — kesme |
|---|---|---|
| Sonuç | Hak sona erer | Hak kesilir — süreli |
| Süre sınırı | Kalıcı | 195 m.49'daki süreyi geçemez |
| Karar organı | Yönetmelik hükümleri uyarınca | Genel Müdürlüğün teklifi + Yönetim Kurulu kararı |
| Sonrası | — | Dava neticesine göre telafi, mahsup veya sona erme |
| Tekrarı | — | Tekrar işlem yapılmasına engel değil |
195 m.49 ile Bağlantı
195 sayılı Kanunun 49. maddesi, basın ahlak esaslarına aykırılık hâlinde uygulanacak yaptırımı ve süresini belirler. m.114'teki kesme süresi bu sınırı aşamaz. Ayrıntısını basın ahlak esasları yazısında ve ilan kesme itirazı yazısında ele aldık.
Kontrol Listesi
- Kurumdan yazılı bildirim geldi mi?
- Bildirimin tebliğ tarihi nedir?
- İlgili kişi 5 iş günü içinde asgari kadrodan çıkarıldı mı?
- Çıkarma işlemi İLANBİS üzerinden 3 iş günü içinde bildirildi mi? (m.22)
- Kadro, çıkarma sonrası asgari sayının altına düştü mü?
Sonuç
Yayının içeriğinden veya imtiyaz sahibi, ortakların çoğunluğu ya da tüzel kişi temsilcisinin fiillerinden dolayı Anayasal Düzene Karşı Suçlar veya 3713 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan ceza davası açılması hâlinde, Genel Müdürlüğün teklifi üzerine Yönetim Kurulu kararıyla, 195 m.49'daki süreyi geçmeyecek şekilde resmî ilan ve reklam yayımlama hakkı kesilir. Kadrodaki bir fikir işçisi hakkında aynı suçlardan dava açılırsa, Kurumun yazılı bildiriminin tebliğinden itibaren 5 iş günü içinde asgari kadrodan çıkarılması gerekir; aksi hâlde yayımlama hakkı durdurulur.