Süre 8 saattir. 5953 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi, müessese, matbaa, idarehane ve büro gibi yerlerde hizmetlerinin mahiyeti itibariyle müstemirren (sürekli) çalışan gazeteciler için günlük iş müddetini gece ve gündüz devrelerinde 8 saat olarak belirler.
Maddenin Kapsamı: "Müstemirren Çalışanlar"
Ek 1. madde herkesi değil, sayılan yerlerde sürekli çalışanları kapsar. Bu ifade, sahada dolaşan ve mesaisi doğası gereği değişken olan gazeteci ile merkezde sabit düzende çalışan gazeteci arasında bir ayrım kurar.
| Yer | Örnek |
|---|---|
| Müessese | Yayın kuruluşunun kendisi |
| Matbaa | Baskı tesisi |
| İdarehane | Yönetim birimi |
| Büro | Merkez ya da temsilcilik ofisi |
Neyin Üzerine Çıkmak Fazla Çalışmadır?
Madde, fazla saatlerde çalışma sayılan hâlleri de sayar. Yalnız 8 saatin üzerine çıkmak değil, belirli günlerde çalışmak da fazla mesaidir:
- Günlük 8 saatin üzerine çıkmak
- Ulusal bayram günlerinde çalışmak
- Genel tatil günlerinde çalışmak
- Hafta tatilinde çalışmak
Maddede bir de ince ayrım var: pazar dışı bir günde hafta tatili yapan gazeteci, pazar günü fazla mesai yapmış sayılmaz. Yani hafta tatili salıya alınmış bir muhabirin pazar çalışması, tek başına fazla mesai üretmez.
Fazla Mesainin Üst Sınırı: Günde 3 Saat
Aynı madde bir tavan koyar: fazla çalışma günde 3 saati geçemez. Bu, 4857'deki yıllık 270 saatlik sınırdan farklı bir kurgudur — 5953'te sınır günlüktür.
| Konu | 5953 (gazeteci) | 4857 (işçi) |
|---|---|---|
| Günlük normal süre | 8 saat | 11 saati aşamaz |
| Fazla çalışma sınırı | Günde 3 saat | Yılda 270 saat |
Yarım Saatin Hesabı
Madde küsuratı da düzenler: yarım saatten az süre yarım saat, fazlası bir saat sayılır. Yani 20 dakikalık fazla çalışma yarım saat, 40 dakikalık fazla çalışma bir saat olarak ücretlendirilir.
Parça Başı Çalışanlar
Ücreti parça başına ya da iş miktarına göre belirlenen gazeteciye de fazla mesai yaptırılabilir; bu durumda ödeme yine Ek 1. maddedeki esaslara göre yapılır. Yani "telifle çalışıyor, fazla mesaisi olmaz" savunması maddeye uygun değildir.
Sonuç
Merkezde sürekli çalışan gazetecinin günlük çalışma süresi 8 saattir. Bunun üzerine çıkmak, ulusal bayram, genel tatil ve hafta tatilinde çalışmak fazla mesai sayılır. Fazla çalışma günde 3 saati geçemez; yarım saatten az süre yarım saat, fazlası bir saat olarak hesaplanır.
Ücret hesabını fazla mesai ücreti yazısında, hafta tatilini hafta tatili yazısında ele aldık.