Yurt dışında basın müşaviri olarak görev yapmak, birbiriyle bağlantılı üç düzenlemeye tabidir: geçici görevlendirme, daimî atama ve protokol.
1) Geçici Görevlendirme: 2024/1 Sayılı Genelge
İletişim Başkanlığı Hukuk Müşavirliğinin 8/7/2024 tarihli ve 2024/1 sayılı Genelgesi, Başkanlık birimleri arasında farklı uygulamalara meydan verilmemesi için yurt dışı harcırahların hesaplanmasında uyulması gereken hususları belirler.
| Konu | Hüküm | Kaynak |
|---|---|---|
| Yurt dışı gündeliklerin belirlenmesi | Gidilecek ülkeye, memur ve hizmetlilerin aylık veya ücret tutarları ile görevin mahiyetine göre, malî yıl itibarıyla ve Cumhurbaşkanınca tayin olunur | 6245 sayılı Harcırah Kanunu m.34/1 |
| İlk on gün artışı | Türkiye'den veya sürekli görevle bulundukları ülkelerden her çıkışlarında, seyahat ve ikamet süresinin ilk on günü için ödenecek gündelikler, ekli cetveldeki miktarların %50 artırılması suretiyle hesaplanır | Yurtdışı Gündeliklerine Dair CB Kararı m.4/1 |
| Tasarruf tedbirleri | Zorunlu hâllerde yapılacak yurt dışı geçici görevlendirmeler, tahsis edilmiş başlangıç ödeneğini aşmamak kaydıyla, görevin süresi ve görevli sayısı en az seviyede tutularak üst yönetici onayı ile yapılır | 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi (RG 17/5/2024-32549) |
| Bildirim | Görevlendirme onayları ve sonuç raporları, görevlendirmenin bitimi tarihinden itibaren 15 gün içerisinde Kamu Personeli Bilgi Sistemindeki modül aracılığıyla Cumhurbaşkanlığına bildirilir | 2024/7 sayılı Genelge |
2) Daimî Atama: Yurtdışında Daimî Görevlere Atanacak Personel Yönetmeliği
CB Kararı 22/11/2018-359, RG 23/11/2018-30604. Dayanağı 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında CBK m.514 ile 3 sayılı CBK m.3'tür.
Kapsam (m.2): 5018 sayılı Kanunda belirtilen merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri, sosyal güvenlik kurumları ile Dışişleri Bakanlığı kadroları kullanılmak suretiyle yurtdışında daimî görevlere atanacak personel.
Aranan Şartlar — m.6
| Bent | Şart |
|---|---|
| a | 657 sayılı Kanunun 48. maddesindeki genel şartlar |
| b | En az dört yıllık yükseköğrenim mezunu olmak |
| c | Gerekli ve yeterli mesleki bilgiye sahip olmak |
| ç | Yabancı dil bilmek |
| d | Hizmetin gerektirdiği temsil yeteneğine sahip olmak |
| e | Açıktan atananlar hariç, kamuda en az üç yıl hizmeti bulunmak |
| f | Diğer personel için aylıktan kesme ve daha ağır bir disiplin cezası almamış olmak |
Yabancı Dil Şartı — m.7
Personelin öncelikle görevlendirileceği ülkenin resmî dilini veya İngilizce, Almanca ve Fransızca dillerinden birini bilmesi şarttır. Yeterlilik için YDS'den en az yetmiş puan veya buna denk kabul edilen uluslararası geçerliliği bulunan bir belge gerekir.
3) Protokol: Diplomatik Statü
Diplomatik Temsilciliklerde Diplomatik Statüyü, Konsolosluklarda Konsolosluk Memuru Statüsünü Haiz Personel ile İlgili Protokol Esasları Hakkında Yönetmelik (BKK 24/9/1985-85/9898), diplomatik statüyü haiz personeli sayarken Dışişleri Bakanlığı mensuplarının yanı sıra şunları da kapsar:
"…diğer kamu kurum ve kuruluşlarına mensup Daimi Temsilci Yardımcısı, Müşavir, Müşavir Yardımcısı, Ataşe ve Ataşe Yardımcıları." (m.3)
Basın müşavirleri ve basın ataşeleri bu kategoriye girer. 7. maddedeki protokol sırasında "Diğer Müsteşarlar, Müşavirler ve Uzman Müşavirler" (d) bendinde, kadro derecelerine ve derecede eşitlik hâlinde kıdem sıralarına göre yer alır.
Basın Müşavirliğinin Bir Görevi
Basın Mensupları İçin Yurtdışı Mesleki Eğitim ve Staj Yönetmeliğinin 10. maddesi somut bir görev verir: eğitim ve staj programlarının işleyişi, varsa o ülkedeki Basın Müşavirlikleri veya Ataşelikleri tarafından izlenir ve sonuçlar aylık raporlar hâlinde bildirilir.
Ayrıntısını yurtdışı mesleki eğitim yazısında ele aldık.
Personelin Yurtdışına Gönderilmesi
14 sayılı CBK'nın 23. maddesi genel yetkiyi verir: Başkanlık personeli, mesleki bilgi ve tecrübelerini geliştirmek ve ihtisas yapmak üzere ilgili mevzuat hükümlerine göre yurtdışına gönderilebilir.
Sonuç
Yurt dışı geçici görevlendirmelerde harcırah, 6245 sayılı Kanunun 34. maddesine ve Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenen cetvellere göre hesaplanır; ilk on gün için gündelik %50 artırılır ve görevlendirmeler 15 gün içinde Cumhurbaşkanlığına bildirilir. Daimî atama için en az dört yıllık yükseköğrenim, kamuda en az üç yıl hizmet ve YDS'den en az yetmiş puan aranır. Basın müşavirleri, protokol yönetmeliğinde "diğer kamu kurumlarına mensup müşavirler" kategorisinde yer alır.