Basın Kartı Yönetmeliği, kart alabilecek unvanları tek bir listede toplamaz. Medya türüne göre dokuz ayrı madde ayrı listeler verir ve listede olmayan bir unvanla başvuru kabul edilmez.
Hangi Madde Hangi Yayın Türü İçin?
| Madde | Yayın türü |
|---|---|
| m.19 | Günlük siyasi gazeteler |
| m.20 | Haftalık siyasi gazete ve dergiler |
| m.21 | Siyasi olmayan gazete ve dergiler |
| m.22 | On beş günlük gazeteler ve daha seyrek yayımlanan dergiler |
| m.23 | Anadolu Ajansı |
| m.24 | Haber ve fotoğraf ajansları |
| m.25 | Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu |
| m.26 | Radyo ve televizyonlar |
| m.27 | İnternet haber siteleri |
Ortak Omurga
Listeler birbirinden farklı olsa da bir omurgayı paylaşır. İnternet haber siteleri için 27. maddedeki liste bu omurgayı iyi gösterir:
- Yönetim: imtiyaz sahibi veya tüzel kişi temsilcisi, genel yayın yönetmeni, genel müdür, müessese müdürü
- Yazı işleri: sorumlu yazı işleri müdürü, yazı işleri müdürü, gece yazı işleri sorumlusu
- Haber: istihbarat ve haber bölüm şefi, internet haber müdürü/editörü/redaktörü, muhabir, foto muhabiri, temsilci muhabir
- Yazarlar: kendine ait köşesi olan ve periyodik yazan başyazar ve yazar
- Görsel: görsel yönetmen, sayfa sekreteri, tasarımcı grafiker, karikatürist, ressam
- Video ve ses: haber kameramanı, haber spikeri, kameraman, kurgucu, video editörü
- Diğer: okur temsilcisi, bölge veya il temsilcisi, sosyal medya editörü
Son satırdaki sosyal medya editörü unvanı, dijital yayıncılığın Yönetmeliğe yansımasıdır ve internet haber sitelerine özgüdür.
Yazar İçin Özel Kayıt
Haber Alanında Çalışma Şartı
Bazı yayın türlerinde unvan listesinde olmak tek başına yetmez. İki örnek:
| Yayın | Ek şart | Madde |
|---|---|---|
| Radyo ve televizyonlar | Haber alanında çalışmayanlara, sayılan unvanlarda çalışsalar dahi kart verilmez | m.26/2-f |
| Anadolu Ajansı | Haber alanında çalışmayanlara kart verilmez | m.23/2 |
2024 Değişikliğiyle Eklenen Unvan
6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla, radyo ve televizyonlarda kart alabilecek unvanlar listesine fotoğrafçı eklenmiştir (m.26/1-s).
Unvan Sözleşmeyle Uyumlu Olmalı
Unvan Değişirse Bildirim Zorunlu
36. maddeye göre basın kartı sahibi veya başvuruda bulunmuş kişilerin iş yeri ve unvanlarındaki değişiklikler, değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde Başkanlığa yazılı olarak bildirilir. Ayrıca 37. maddeye göre unvan değişikliğinde kart bir ay içinde iade edilir.
Ayrıntısını bildirim yazısında ele aldık.
Sonuç
Kart alabilecek unvanlar yayın türüne göre 19–27. maddelerde ayrı ayrı sayılır. İnternet haber sitelerinde sosyal medya editörü de listededir. Yazarlarda kendine ait köşe ve periyodik yazma şartı aranır; radyo-televizyon ve Anadolu Ajansında haber alanında çalışmayanlara unvan listesinde olsalar bile kart verilmez.