Bir alan adı tescil edildiğinde aslında satın alınmaz — belirli bir süre için kiralanır. Bu kiralama döneminin bittiği gün ne kadar net görünürse görünsün, asıl mesele o tarihten sonra başlar: kayıt domain'i hemen silmez, sahibi de domain'i hemen kaybetmez. Arada ICANN'in standardize ettiği iki tampon faz, bir pending delete aralığı ve sonunda registry tarafından havuza geri salınma anı vardır. Bu fazların her birinin ücreti, süresi ve sonucu farklıdır;.com,.net,.org gibi gTLD'lerde geçerli kurallar ile.tr ailesinde TRABIS'in uyguladığı kurallar birbirinden ciddi şekilde ayrılır.
Bu rehber, domain yenileme süresinin teknik mekaniğini baştan sona açıklıyor: ICANN'in Expired Registration Recovery Policy (ERRP) çerçevesinde her fazın gün sayıları, redemption ücretlerinin neden 80-180 USD aralığına oturduğu, .tr uzantılarının neden bu kuralın dışında kaldığı, WHOIS ve RDAP üzerinden son kullanma tarihinin nasıl izleneceği, otomatik yenileme tuzakları ve domain düştüğünde drop-catch ekosisteminin nasıl çalıştığı — gerçek komutlar ve örneklerle.
İlgili rehberler: Domain Adı Nedir ve WHOIS · WHOIS, RDAP ve DNS Sorgulama Araçları · Alan Adı Nasıl Alınır · Domain Transfer Rehberi · .com.tr Uzantısı Almak · DNS Ayarları Rehberi
Domain Yenileme Süresi Tam Olarak Nedir?
Bir alan adının yenileme süresi, mevcut tescilin expiration date alanına yazılmış son kullanma tarihinden itibaren ek bir yıl, iki yıl ya da daha fazla zaman satın alma işlemini ifade eder. ICANN akreditasyonlu kayıt operatörleri (registrar) için minimum tescil süresi 1 yıl, maksimum 10 yıldır. Bu sınır, registry sözleşmelerinde yazılı bir kuraldır ve hiçbir registrar 10 yılı aşan bir tescil satamaz; tek istisna, 10 yıllık tescil süresinin tamamlandığı an yapılan ve geriye yine 10 yılı koyan yenileme işlemidir.
Yenileme, aynı tescil sahibi tarafından yapılan ve domain'in registry kayıtlarında expiration_date alanını ileri taşıyan bir EPP (Extensible Provisioning Protocol) işlemidir. Tescil sahibi değişmez, kontak bilgileri değişmez, DNS ve nameserver atamaları aynen kalır — yalnızca tarih değişir. Bu nedenle yenileme, domain transferi ya da ikinci el alan adı satın alma süreçlerinden teknik olarak çok farklıdır.
Domain yenileme ile web hosting yenileme birbirine sıkça karıştırılır. Hosting bir sunucu kira sözleşmesidir; alan adı ise registry-registrar-tescil sahibi üçgeninde tutulan bir kayıttır. Hosting nedir ve domain nedir yazılarımızda iki kavram arasındaki farkı detaylı anlatmıştık — kısaca, hosting yenilense bile alan adı yenilenmemişse site açılmaz; tersi de geçerlidir.
ICANN Expired Registration Recovery Policy (ERRP)
gTLD'ler (yani.com,.net,.org,.info,.biz,.co,.me,.xyz gibi generic Top-Level Domain'ler) için domain yaşam döngüsünü ICANN'in Expired Registration Recovery Policy belgesi düzenler. ERRP, 2013'te yürürlüğe girdi ve registrar'ların tescil süresi dolan bir alan adında uyması gereken bildirim, kurtarma ve teknik fazları zorunlu kılar.
Politikanın temel mantığı şudur: tescil süresi dolduğunda domain anında silinmesin; tescil sahibine, ödeme aksaklığı veya tatil/iletişim sorunu gibi sebeplerle gözden kaçmış bir yenileme için yeterli süre tanınsın. Bu sayede ortalama bir gTLD, expiration tarihinden sonra registry havuzuna salınana kadar yaklaşık 75 gün boyunca koruma altında kalır.
ERRP üç bildirim ve üç fazdan oluşur. Bildirimler tescil süresi dolmadan en az bir kez dolduktan sonra en az bir kez e-posta ile yapılmalıdır. Üç faz ise sırasıyla Auto-Renew Grace Period (yenileme bekleme süresi), Redemption Grace Period (kurtarma süresi) ve Pending Delete (silinme bekleme süresi) olarak adlandırılır.
gTLD Yaşam Döngüsü: Faz Faz Süreler
Aşağıdaki tablo, ortalama bir registrar için ICANN politikalarına uygun şekilde hesaplanmış zaman çizelgesidir. Gerçek değerler registrar'a göre 0 ile 45 gün arasında oynayabilir; ancak üst sınır ICANN tarafından belirlendiği için bu rakamların büyük resmi değişmez.
- 0. Active — Domain çalışıyor; tescil süresi dolmamış. Tescil sahibi serbestçe yenileme, transfer, DNS değişikliği, registrar değişikliği yapabilir.
- 1. Auto-Renew Grace Period (0-45 gün) — Expiration tarihinden hemen sonra başlar. Registrar bu fazda domain'i normal yenileme ücretiyle aktive edebilir; ek ücret yoktur. ICANN gTLD'leri için 45 gün üst limittir; çoğu büyük registrar 30-40 gün aralığını seçer.
- 2. Redemption Grace Period (30 gün) — Auto-renew penceresi de kullanılmadıysa registry domain'i bu faza alır. DNS susar, site ve e-posta tamamen kapanır. Domain kurtarılabilir ama yüksek restore fee ödenir (genelde 70-180 USD; sağlayıcıya göre değişir, 2026 verisi).
- 3. Pending Delete (5 gün) — Redemption da kullanılmadıysa registry, domain'i 5 gün sürecek bir kuyrukta tutar. Bu fazda domain artık kurtarılamaz. Tescil sahibi tarafından hiçbir aksiyon mümkün değildir.
- 4. Released / Available — Pending Delete'in sonunda registry, alan adını drop list'e ekler ve havuza geri salar. Bu noktadan sonra ilk-gelen-ilk-alır mantığıyla herkes alabilir; popüler domainler drop-catch servisleri tarafından milisaniyeler içinde yakalanır.
Toplamda gTLD'ler için tipik silinme süresi 35 + 30 + 5 = 70 gün civarındadır; bazı registrar'lar auto-renew penceresini 45 güne kadar uzattığında bu rakam 80 güne yaklaşır. Yine de ilk 30 gün kritiktir: bu pencerede yenileme ücreti tek başına yeterlidir, daha sonra restore fee'ler devreye girer.
Faz 1: Auto-Renew Grace Period — En Ucuz Pencere
Auto-Renew Grace Period, ICANN'in registrar'lara tanıdığı maksimum 45 günlük bir tampon zonudur. Bu fazın temel amacı, kredi kartının red etmesi, banka transferinin gecikmesi, tescil sahibinin tatilde olması gibi insani sebeplerle gözden kaçmış bir yenilemenin pahalı bir kurtarma operasyonuna dönüşmesini engellemektir.
Bu pencerede registrar'ın davranışı standardize değildir — büyük rotayı ICANN belirler ama incelikleri her firma kendi belirler. Bazı registrar'lar tescil süresi biter bitmez DNS'i susturur (client hold durumuna alır), bazıları ise tescil süresinin 10. gününe kadar siteyi açık bırakır. Bazıları 21. günde domain'i expired domain auction'a koyar; bu durumda alan adı sahibi 21. günden sonra yenileme yapsa bile artık ek bir auction reclaim fee ödemek zorunda kalabilir.
WHOIS, RDAP ve DNS sorgulama araçlarını bu fazda mutlaka kullanın: EPP Status Codes alanında autoRenewPeriod, clientHold, serverHold gibi etiketler görünüyorsa domain o anda hangi faz içinde olduğunu doğrudan gösterir.
# Domain'in EPP durum kodlarını WHOIS ile sorgulama
whois ornek-firma.com | grep -i 'status'
# Beklenen output, expire'a yakın domain için:
# Domain Status: clientTransferProhibited https://icann.org/epp#clientTransferProhibited
# Domain Status: autoRenewPeriod https://icann.org/epp#autoRenewPeriod
# Domain Status: clientHold https://icann.org/epp#clientHold
# Modern alternatif: RDAP (JSON output, structured)
curl -s 'https://rdap.org/domain/ornek-firma.com' \
| jq '.status,.events[] | select(.eventAction=="expiration")'
autoRenewPeriod EPP status kodu, domain'in registry tarafında auto-renew grace döngüsünde olduğunu gösterir. clientHold ya da serverHold eklenmişse DNS susturulmuştur — kullanıcılar siteyi göremez ve e-posta dağıtımı durur. Yenileme yapıldığı anda bu hold kodları 24 saat içinde kaldırılır ama TTL'lere ve önbelleklere bağlı olarak global propagation 24-48 saat sürebilir.
Faz 2: Redemption Grace Period — Pahalı Kurtarma Bölgesi
Auto-Renew Grace Period'da yenileme yapılmadıysa registry, domain'i Redemption Grace Period (RGP) isimli 30 günlük bir faza alır. Bu faz ICANN tarafından bağlayıcı şekilde 30 gündür; registry'lerin kısaltma ya da uzatma yetkisi yoktur. EPP status kodu bu fazda redemptionPeriod olarak görünür.
RGP fazının iki ayırt edici özelliği vardır. Birincisi, DNS tamamen susturulur — registry, domain'in nameserver atamalarını kaldırır, TLD zone dosyasından silinir, dolayısıyla site ve e-posta yüzde yüz kapanır. İkincisi, geri alma ancak RGP Restore isimli özel bir EPP işlemiyle mümkündür ve bu işlemin ek registry fee'si vardır. ICANN, registrar'lara restore ücreti olarak registry ücretine ek ortalama 80 USD üst sınır koymuştur; pratikte bu rakam müşteriye 80-180 USD aralığında yansır (yaklaşık, sağlayıcıya göre değişir, 2026 verisi).
- .com /.net: Verisign restore fee + registrar markup. Toplam ~80-150 USD (sağlayıcıya göre değişir, 2026 verisi).
- .org: PIR restore fee + markup. Toplam ~70-130 USD.
- .co: ~120-200 USD (premium ccTLD davranışı).
- .io /.ai: Bazı registry'ler RGP uygulamaz; redemption olmadan doğrudan drop'a gider — bu yüzden yenileme tarihine bakmak hayati önemdedir.
- Yeni gTLD'ler (.app,.dev,.xyz,.shop...): ~60-120 USD; registry sözleşmesine göre değişir.
Restore prosedürü bir registrar destek talebi gerektirir; otomatik UI üzerinden yapılamaz. Tescil sahibi domain'i kurtarmak istediğinde, registrar bir restore request EPP komutu yollar, registry kayıtları geri açar ve domain expiration tarihi ileri taşınır.
# Tipik bir RGP restore EPP request akışı (registrar tarafı)
# 1. Registrar -> Registry: <renew> (RGP içinde reddedilir)
# 2. Registrar -> Registry: <update><add><status s="pendingRestore"/></add>
# 3. Registry: domain'i tekrar aktif eder (DNS zone'a geri eklenir)
# 4. Registrar -> Müşteri: restore fee + 1 yıl renewal tahsil eder
# 5. Registrar -> Registry: <renew period="1"/>
#
# Toplam müşteri faturası: 1 yıl yenileme + 70-180 USD restore fee
# Süre: 24 saat içinde tamamlanır (registry işlemi anlık)
RGP fazında siteniz ve e-postanız her saniye kapalıdır. Bu nedenle restore işlemini ne kadar geç başlatırsanız iş kaybınız o kadar büyür — özellikle e-ticaret siteleri için saatlik ciro kayıpları restore fee'sinin onlarca katına ulaşabilir. E-ticaret sitelerinde SEO ve gelir kaybı hesaplamaları için ayrı bir rehberimiz var.
Faz 3: Pending Delete — Geri Dönüşü Olmayan Faz
Redemption Grace Period'da da yenileme veya restore işlemi yapılmadıysa registry, alan adını Pending Delete isimli son faza alır. Süresi tam olarak 5 gündür ve bu sürede hiçbir tescil sahibi aksiyonu mümkün değildir. Domain artık registrar arayüzünde gözükmez, restore çağrısı reddedilir, EPP transfer komutları başarısız döner.
Pending Delete fazı, drop-catch (otomatik domain yakalama) ekosisteminin en kritik penceresidir. Domain bu fazaya girdiği anda binlerce drop-catcher servisi (NameJet, SnapNames, DropCatch.com, Park.io ve benzerleri) o domain için hazırlık yapmaya başlar; her saniyede yüzlerce sorgu ile registry'e bağlanıp domain havuzdan çıktığı milisaniyede tescil emrini gönderirler.
EPP status kodu bu fazda pendingDelete olarak görünür ve registry'nin günlük olarak yayınladığı drop list'lerde yer alır. Drop list'ler, ertesi gün düşecek domain'lerin tam listesini içerir; SEO uzmanları, marka koruma ekipleri ve domain yatırımcıları bu listeleri günlük takip eder.
Pending Delete Sonrası: Domain Havuza Geri Salınır
Pending Delete fazının sonunda registry, alan adını teknik olarak siler ve havuza geri salar..com /.net domainler için bu salınım her gün UTC 18:00-19:00 aralığında küme halinde gerçekleşir; bu nedenle drop-catch piyasası bu saat dilimlerinde yoğun aktivite yaşar.
Domain artık available statüsündedir ve herhangi biri tarafından tescil edilebilir. Eğer alan adınız değerli bir kelime, eski bir marka, yüksek backlink profiline sahip bir SEO domaini ise bu son aşamada onu tekrar almak neredeyse imkansızdır — drop-catcher servisleri sizden çok daha hızlı çalışır. Domain değerleme rehberi ve ikinci el alan adı pazarı yazılarımızda bu pazarın işleyişini anlattık.
- Senaryo A — Düşük değerli domain: Drop'tan sonra haftalarca tescil edilmez. Sahibi panik yapmadan tekrar registrar'da arayıp 1 yıllık tescil ile geri alabilir.
- Senaryo B — Orta değerli domain: Drop saatinde 1-3 drop-catcher tarafından yakalanır. Servisler arasındaki açık artırmaya dahil olmak gerekir; tipik fiyatlar 60-1500 USD arasında.
- Senaryo C — Yüksek değerli marka domain: Drop saatinde onlarca drop-catcher tarafından yakalanır, açık artırmada beş haneli rakamlara çıkar. Marka koruma davası açma süreci bile yıllarca sürebilir.
- Senaryo D — Premium domain: Bazı registry'ler premium kategorisindeki domain'leri pending delete sonrası havuza salmaz, kendileri direkt premium fiyatla satışa çıkarır.
.tr Uzantıları: TRABIS ve ICANN Dışı Politika
.com.tr,.net.tr,.org.tr ve 2018'den itibaren açılan kısa .tr uzantısı (örneğin firma.tr) ICANN'in ERRP politikasına tabi değildir. Bu uzantıların yöneticisi 2018'den beri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun (BTK) bünyesindeki TRABIS sistemidir. BTK ve İletişim Teknolojileri Başkanlığı yazısında TRABIS'in işleyişini detaylı anlatmıştık.
TRABIS'in yenileme politikası ICANN'inkinden farklıdır. Üç önemli ayrım vardır:
- Bildirim süresi: TRABIS, tescil sahibine süresi dolmadan 90 gün önce, 30 gün önce ve 7 gün önce e-posta bildirimi gönderir. Ek olarak TRABIS panelinde uyarılar gözükür.
- Auto-Renew Grace:.tr için ICANN tarzı 45 günlük tampon yoktur. Tescil süresi dolduğu an domain silinme bekleme moduna girer ve normal yenileme ücretiyle 2 ay (60 gün) içinde tekrar aktive edilebilir. Bu süre boyunca domain çalışmaz, DNS susturulur.
- Late Renewal Fee yok: Yurt dışı registry'lerin tipik 70-180 USD restore fee'si.tr için yoktur. 60 günlük pencerede yalnızca standart yenileme ücreti tahsil edilir.
- 2 ay sonra silme: Bu pencere de kullanılmazsa TRABIS domain'i siler ve havuza geri salar; ICANN'in 30 günlük redemption + 5 günlük pending delete fazları.tr için uygulanmaz.
.com.tr ve .com.tr uzantı tescili sürecinde olduğu gibi,.av.tr,.gov.tr,.edu.tr gibi belge gerektiren uzantılarda yenileme sürecinde belge yenileme talep edilebilir. .av.tr domain alma rehberi bu özel durumları işliyor.
#.tr domain status sorgulaması (TRABIS WHOIS)
whois -h whois.nic.tr ornekfirma.com.tr
# Beklenen alanlar:
# ** Domain Information:
# Domain Name: ornekfirma.com.tr
# Status: Active
# Frozen Status: -
# Transfer Status: Locked
# Registration Date: 2020-01-15
# Last Update Date: 2025-01-15
# Renewal Date: 2026-01-15 <-- Bu tarihten sonra 60 gün geri alma penceresi vardır
# RDAP üzerinden modern sorgulama (TRABIS RDAP servisi)
curl -s 'https://rdap.nic.tr/domain/ornekfirma.com.tr' | jq.
.tr Domain Süresi Dolduktan Sonra Adım Adım Senaryo
Tescil süresi 15 Ocak 2026'da dolan bir .com.tr domain için tipik takvim:
- 15 Ekim 2025 (T-90 gün): TRABIS ilk yenileme uyarısını e-posta ile gönderir.
- 15 Aralık 2025 (T-30 gün): İkinci uyarı. Bu noktada yenileme yapılması güçlü şekilde önerilir.
- 8 Ocak 2026 (T-7 gün): Son uyarı. Pek çok registrar kendi panel uyarılarını da bu tarihte yoğunlaştırır.
- 15 Ocak 2026 (T+0): Süre doldu. DNS susturulur, site açılmaz, e-posta dağıtımı durur. Domain TRABIS panelinde Suspended olarak görünür.
- 15 Şubat 2026 (T+30): Geri alma penceresi yarılandı. Standart yenileme ücretiyle hâlâ aktive edilebilir.
- 15 Mart 2026 (T+60): Geri alma penceresi kapanır. TRABIS, alan adını siler ve havuza salar. Drop sonrası ilk-gelen-ilk-alır mantığı geçerlidir.
Yenileme Ücretleri: 2026 İçin Beklenebilir Aralıklar
Yenileme ücretleri tescilden ayrı düşünülmelidir; pek çok registrar ilk yıl tescili promosyonlu (ucuz) verir, ikinci yıldan itibaren ise standart yenileme ücretine geçer. Çoğu kullanıcı yenileme faturasında ilk yıla göre 2-3x fark görür ve bunu fiyat artışı sanır — gerçekte ilk yıl indirimi bitmiştir. .com domain fiyatları 2026 ve ucuz domain alma stratejileri yazılarımız bu dinamiği detaylandırıyor.
- .com: Yenileme ~12-25 USD/yıl (sağlayıcıya göre değişir, 2026 verisi). Verisign 2024'te %7 zam yaptı, 2026 için ek artış beklentisi orta seviye.
- .net: ~14-22 USD/yıl..com'a yakın seyreder.
- .org: ~13-22 USD/yıl. PIR (Public Interest Registry) yönetir.
- .co: ~28-45 USD/yıl. Premium ccTLD pazarlaması.
- .io /.ai: ~45-90 USD/yıl. Yüksek talep + sınırlı arz.
- .com.tr: ~150-250 TL/yıl (TRABIS taban + registrar markup, 2026 verisi).
- .tr (kısa): ~250-400 TL/yıl. 2018 sonrası açılan bu kısa uzantı diğer.tr ailesinden bir miktar pahalıdır.
- Yeni gTLD'ler (.app,.dev,.shop,.online...): ~15-50 USD/yıl, aralık çok geniş.
- Premium yeni gTLD'ler: 100-5000 USD/yıl olabilir; tescil panelinde domain'in yanında Premium etiketi gösterilir.
Önemli ipucu: bir registrar'ın gösterdiği yenileme fiyatı, registry tarafından tahsil edilen ücretin üzerine eklenmiş bir markup'tır. Aynı.com domain için Türkiye'deki yerel sağlayıcılar (örneğin İsimTescil, Natro, Turhost), uluslararası sağlayıcılar (örneğin Namecheap, Porkbun, Cloudflare Registrar, GoDaddy) ile karşılaştırıldığında fiyat aralığı 12 USD ile 25 USD arasında oynar. Cloudflare Registrar maliyet fiyatına satış yapar (kâr marjı sıfır iddiası), Porkbun ise düşük markup ile bilinir.
Birden Fazla Yıllık Yenileme: Stratejik Avantajlar
Domain'leri 1 yıllık yenilemek yerine 2, 5 hatta 10 yıllık satın almanın üç stratejik avantajı vardır:
- Fiyat sabitleme: Verisign 2024'te.com fiyatına %7 zam yaptı, 2025'te ek %7 yaptı. 10 yıllık yenileme yapan tescil sahipleri bu zamlardan etkilenmez. Uzun vadede 2-3 yıllık fiyat farkını cebinize koyar.
- SEO sinyali: Google'ın 2003 patentinde alan adı tescil süresinin kalitelı sitelerde 2+ yıl, spam sitelerde 1 yıl olduğu gözlemine atıfta bulunulur. Bu doğrudan bir sıralama faktörü değildir ama dolaylı bir trust signal olabilir.
- Operasyonel risk azaltma: Şirket muhasebesinde yıllık küçük faturaların unutulması yaygın bir hatadır. 10 yıllık tescil bu riski sıfırlar.
- Marka koruma: Drop-catch ekosistemine düşmeden domain'i uzun süre güvenle elinizde tutmuş olursunuz. Marka tescili süreçleriyle birlikte kapsamlı bir koruma planı oluşturulabilir.
Tek dezavantaj: registrar değiştirmek istediğinizde kalan tescil süresi ücretsiz aktarılır ama fazlalık yıllar bazı durumlarda iade edilmez. 10 yıllık tescil yaptıktan sonra fiyatı çok daha düşük başka bir registrar'a transfer ederseniz, transferde 1 yıl daha eklenir ve maliyet farkı kapanmaz.
Otomatik Yenileme (Auto-Renew): Kurmadan Yapmayın
Tüm bu süreçleri zihinde tutmaya gerek olmayan tek bir mekanizma vardır: auto-renew. Pek çok registrar default olarak auto-renew açık tescil satar; kapatmadığınız sürece kredi kartınıza expiration'dan 15-30 gün önce yenileme ücreti çekilir.
Auto-renew'in çalışması için üç koşul şarttır:
- 1. Geçerli ödeme yöntemi: Kayıtlı kredi kartı son kullanma tarihi geçmemiş olmalı; bankanın online ödemeleri kısıtlamadığından emin olun.
- 2. E-posta erişimi: Registrar yenileme makbuzunu, başarısız çekim uyarısını ve ICANN ERRP bildirimlerini buraya yollar. DNS üzerinden MX kaydı bozulmuş kontak e-postaları en yaygın sebepler arasında.
- 3. Domain auto-renew flag'i açık: Registrar panelinde domain başına ayrı bir Auto-Renew: ON/OFF toggle vardır. Bazı registrar'lar bunu aile bazında, bazıları domain bazında saklar. Toplu satın almadan sonra mutlaka kontrol edin.
Auto-renew'a kör güvenmek de tehlikelidir. Üç tipik başarısızlık senaryosu:
- Kart reddi → 3 deneme → expire: Çoğu registrar kartı 3 kez dener (15-10-5 gün önce), her seferinde başarısız olursa expiration tarihinde domain düşer. Banka çağrı merkezini sonradan aramak çoğu zaman geç olur.
- Eski kontak e-posta: Şirket çalışanı işten ayrılmış, e-posta artık gözlemlenmiyor. Registrar uyarıları boşluğa düşer.
- Auto-renew flag kapalı: Eski bir göç ya da toplu içeri-aktarmadan sonra domain başına auto-renew kapalı olarak gelmiş olabilir.
Auto-Renew API Üzerinden Programatik Kontrol
50+ domain yöneten ekipler için auto-renew durumlarını paneller üzerinden tek tek kontrol etmek hatalara açıktır. Pek çok büyük registrar (Namecheap, GoDaddy, Cloudflare, Name.com, Gandi) HTTP API sunar — REST veya XML üzerinden domain listesini çekip auto-renew flag'lerini doğrulayabilirsiniz.
# Cloudflare Registrar API ile domain listesini ve auto-renew durumunu çek
curl -s 'https://api.cloudflare.com/client/v4/accounts/$ACCOUNT_ID/registrar/domains' \
-H "Authorization: Bearer $CF_API_TOKEN" \
| jq '.result[] | {name, expires_at, auto_renew, locked}'
# Çıktı:
# {
# "name": "ornekfirma.com",
# "expires_at": "2026-08-12T00:00:00Z",
# "auto_renew": true,
# "locked": true
# }
# Namecheap API ile expire'a yakın domain'leri listele (XML response)
curl -s "https://api.namecheap.com/xml.response?ApiUser=$USER&"\
"ApiKey=$KEY&UserName=$USER&Command=namecheap.domains.getList&"\
"ClientIp=$IP&PageSize=100&SortBy=EXPIREDATE" \
| xmllint --xpath \
"//Domain[@AutoRenew='false' or @ExpireDate < '2026-06-01']/@Name" -
Domain envanterini IaC olarak Terraform üzerinden yönetmek de mümkündür. cloudflare_registrar_domain ve namedotcom_domain gibi Terraform provider'ları auto-renew, lock ve nameserver konfigürasyonunu kod olarak saklar. Bu, takım üyesi ayrılışlarında ve audit süreçlerinde inanılmaz değerlidir.
# Terraform örneği — Cloudflare Registrar
resource "cloudflare_registrar_domain" "ornek" {
account_id = var.account_id
domain = "ornekfirma.com"
auto_renew = true
locked = true
privacy = true
registrant_contact {
first_name = "markaadi Yonetici"
email = "admin@ornekfirma.com"
phone = "+90.2125550100"
#...
}
}
Registrar Lock ve Registry Lock: Yenileme Güvenliği
Domain yenileme süresi konuşulurken sıkça atlanan iki güvenlik katmanı vardır: registrar lock ve registry lock. İkisi farklıdır.
- Registrar Lock (clientTransferProhibited): Tescil sahibinin registrar panelinden tek tıkla aç-kapat ettiği bir flag. Domain transferini engeller. Default olarak çoğu registrar bunu açık tescil satar. Yenileme sürecini etkilemez ama bir saldırganın domain'i transfer edip kontrolü ele almasını zorlaştırır.
- Registry Lock (serverTransferProhibited, serverDeleteProhibited, serverUpdateProhibited): Doğrudan registry seviyesinde uygulanır; sadece registrar destek hattı üzerinden, kimlik doğrulama (PIN, telefon, çift faktör) ile açılıp kapatılabilir. Verisign, Identity Digital ve büyük registry'ler bunu kurumsal müşterilere sunar.
Registry lock altındaki bir domain auto-renew yine işler — yenileme registry için lock'ı bypass etmez, çünkü renew EPP komutu update / delete / transfer komutlarından farklı bir kategoridedir. Ancak yanlışlıkla yenileme atlanırsa registry lock silinmeyi engellemez — pending delete fazına düştüğünde lock zaten kalkar. Yani lock, yenileme dikkatsizliğine karşı bir koruma değildir; sadece sosyal mühendislik ve hesap çalma saldırılarına karşı koruma sağlar.
WHOIS / RDAP ile Yenileme Tarihini Programatik Takip
Hem ICANN hem TRABIS, kayıt sahibinin domain'in son kullanma tarihini sorgulamasına izin verir. WHOIS, RDAP ve DNS sorgulama araçları rehberinde detaylandırdığımız üç ana yöntem var: klasik WHOIS (port 43, plain-text), RDAP (HTTPS, JSON) ve registrar'ların kendi API'leri.
#!/usr/bin/env python3
# domain_expiry_monitor.py — RDAP üzerinden yenileme tarihi takibi
import requests, json, datetime, sys
DOMAINS = ['ornekfirma.com', 'ikinciornek.net', 'ucuncuornek.org']
WARN_DAYS = 45 # Auto-renew grace üst limiti — 45 günden az kaldıysa uyar
def check_expiry(domain):
r = requests.get(f'https://rdap.org/domain/{domain}', timeout=10)
r.raise_for_status()
data = r.json()
for event in data.get('events', []):
if event['eventAction'] == 'expiration':
return datetime.datetime.fromisoformat(
event['eventDate'].replace('Z', '+00:00')
)
return None
now = datetime.datetime.now(datetime.timezone.utc)
for d in DOMAINS:
try:
exp = check_expiry(d)
days = (exp - now).days if exp else None
if days is not None and days <= WARN_DAYS:
print(f'UYARI: {d} -> {days} gun kaldi (expires {exp})')
except Exception as e:
print(f'HATA: {d} -> {e}', file=sys.stderr)
Yukarıdaki script'i bir cron job olarak günde bir kez çalıştırırsanız, expire'a 45 gün kala domainler için DNS bilgileriniz dahil tüm sahibi olduğunuz alan adlarının erken uyarısını alırsınız. Slack webhook, Telegram bot veya e-posta SMTP entegrasyonu eklemek 5 satırlık iştir.
# Crontab kaydi: her gun saat 09:00'da calisir
0 9 * * * /usr/local/bin/python3 /opt/scripts/domain_expiry_monitor.py \
>> /var/log/domain-expiry.log 2>&1
# Slack webhook'a uyari gondermek icin script'in sonuna ekle:
# import os
# if days <= WARN_DAYS:
# requests.post(os.environ['SLACK_WEBHOOK'],
# json={'text': f':rotating_light: {d} expires in {days}d'})
.tr Domain'inde RDAP ile Tarih Çekmek
TRABIS, 2022 sonrası RDAP servisini açtı. Standart WHOIS sunucusu (whois.nic.tr) yanında https://rdap.nic.tr üzerinden JSON sorgulama mümkündür. Aşağıdaki örnek aynı script mantığını.tr için yapar:
#.tr domain expiry tarihi (RDAP)
curl -s 'https://rdap.nic.tr/domain/ornekfirma.com.tr' | \
jq '.events[] | select(.eventAction=="expiration") |.eventDate'
# Çıktı:
# "2026-01-15T10:00:00Z"
# Toplu kontrol için bash döngüsü
for d in ornek1.com.tr ornek2.com.tr ornek3.com.tr; do
exp=$(curl -s "https://rdap.nic.tr/domain/$d" \
| jq -r '.events[] | select(.eventAction=="expiration") |.eventDate')
echo "$d -> $exp"
done
Yenileme Yapılmadığında Site, E-posta ve SEO'ya Etkileri
Domain yenilenmediğinde teknik sonuçlar zincirleme şekilde patlar. Sıralı olarak:
- 0. dakika: Registry domain'i auto-renew grace fazına alır. Bazı registrar'lar siteyi açık bırakır, bazıları DNS'i susturur. Hangisi olduğu registrar konfigürasyonuna bağlıdır.
- 1-7. gün: Çoğu durumda site hâlâ açıktır. Cron job, kredi kartı sorunu, tatil gibi sebeplerle yenilemenin tamamlanması beklenir.
- 7-21. gün: Registrar siteyi parking page'e yönlendirebilir. Ziyaretçiler reklamlı bir 'bu domain expired' sayfası görür. SEO açısından bu şiddetli zarar verir — Googlebot bu sayfayı indeksleyebilir.
- 21-30. gün: Registrar domain'i expired auction'a koyabilir. Yenileme yapılırsa auction reclaim fee alınabilir.
- 30-45. gün: Auto-renew grace bitiyor; domain redemption'a gidiyor. DNS tamamen susturulur.
- 45-75. gün: Redemption fazı. Site ve e-posta tam kapalı. Restore fee 70-180 USD.
- 75-80. gün: Pending Delete. Restore artık imkansız.
- 80. gün+: Domain havuza salınmış. Drop-catch'e düşmediyse tekrar tescil edilebilir; düştüyse açık artırma fiyatı geçerli olur.
SEO açısından en yıkıcı an redemption fazıdır. Site 30+ gün kapalı kalırsa Googlebot 410 / 503 / SERVFAIL döndürür ve sıralamalar dramatik şekilde düşer. Domain geri alındıktan sonra önbellek temizliği ve ranking restorasyonu 2-6 ay sürebilir. Teknik SEO kontrol listesi ve Core Web Vitals 2026 rehberlerimizde uzun süreli downtime sonrası kurtarma stratejilerini detaylandırdık.
E-posta DKIM, SPF ve MX Kayıtları
Domain redemption'a gittiği anda DNS zone susturulur, MX kayıtlarınız çalışmaz. Bu, yalnızca gelen e-posta'nın bounce etmesi anlamına gelmez — giden e-postalarınızın da SPF ve DKIM doğrulaması başarısız olur, çünkü hedef sunucular DNS sorgusu yapar.
Domain geri aktive edildiğinde cold start problemi yaşarsınız: e-posta sağlayıcılarının itibar skoru sıfırlanmıştır, gönderdiğiniz toplu e-postalar spam kutusuna düşebilir. Profesyonel SMTP servisleri (SendGrid, Mailgun, Postmark) bu durumda tekrar warmup gerektirir; süreç 2-4 hafta sürer.
Drop-Catch ve Backorder Servisleri
Yenilemediğiniz değerli bir domain havuza düştüğünde, drop-catch / backorder servisleri devreye girer. Bu servislerin işleyişi:
- Backorder: Bir kullanıcı belirli bir alan adı için 'düştüğü an benim al' siparişi koyar. Servis ücretini önceden tahsil eder (genelde 15-100 USD).
- Çoklu backorder: Aynı domain'e birden fazla kullanıcı backorder koyduysa, drop-catch'ten sonra servis kendi içinde açık artırma yapar. Kazanan rakam büyük olabilir.
- Drop-catch teknik altyapı: Servis, registry'e bağlı 100+ ICANN-akredite registrar üzerinden saniyede 5000+ EPP create komutu yollar. Domain havuza düştüğü milisaniyede yakalanır.
- Premium auction sonucu: Yüksek değerli expired domain'ler GoDaddy Auctions, NameJet, SnapNames, DropCatch gibi platformlarda günlerce açık artırmada kalır. GoDaddy ekosisteminde bu sürecin işleyişini detaylı anlattık.
Marka koruma açısından üç stratejiniz olmalıdır: UDRP / URS dava süreçleri (yeni sahibe karşı), defansif tescil (önemli yazım yanlışları ve TLD varyasyonlarını kendiniz tescil edin), monitoring (BrandShield, MarkMonitor, SafeNames gibi servisler). Önce yenilemeyi atlamamak en ucuz savunmadır.
Yenileme Kararı: Yenilemeli mi, Bırakmalı mı?
Her domain yenilenmeyi hak etmez. Şirketinizin envanterinde 50-200 domain varsa düzenli temizlik gerekir. Karar matrisi:
- Aktif kullanılıyor + organik trafik var: Yenile. 10 yıllık tescili düşün.
- Aktif kullanılmıyor + backlink profili güçlü (DR 30+): Yenile. SEO için potansiyel olarak değerli.
- Aktif kullanılmıyor + backlink yok + 5+ yaşında: Bırak. Drop-catch'e düşse bile büyük ihtimalle değer kazanmaz.
- Defansif tescil (yazım yanlışı, TLD varyasyon): Yenile. Marka korumasının en ucuz biçimi.
- Eski proje, yeni proje farklı domain'de: 6 ay redirect, ardından bırak. Eski domain'e bağlı backlink'leri yeni domain'e taşıyın.
Toplu Yenileme: Süreçleri Tek Bir Pencerede Toplama
50+ domain yöneten organizasyonlar için yenileme tarihlerinin birbirinden farklı olması operasyonel kabustur. Toplu yenileme stratejisi: tüm domain'leri aynı tarih etrafında topla. İki yöntem:
- 1. Manuel hizalama: Domain'leri farklı sürelerle yenileyerek kademeli olarak aynı pencereye getirin (örneğin yıllık takvim çeyreklerine).
- 2. Tek registrar konsolidasyonu: Tüm domain'leri tek bir registrar'da topla, panelde toplu yenileme aksiyonu kullan. Domain transfer süreci her transferde +1 yıl ekler — bu zaten doğal hizalamaya yardımcı olur.
- 3. Auto-renew + Slack/E-posta uyarıları: Bireysel hizalama yerine kontrol katmanını otomatik yap.
- 4. Quarterly review: Çeyreklik domain envanteri toplantısı yap; gereksiz domain'leri bırakma kararını burada al.
Yenileme Faturalarını Muhasebede Doğru Kategorize Etmek
KOBİ muhasebesinde domain yenilemeleri sıkça 'yıllık abonelik' kalemine değil, 'pazarlama gideri' ya da 'IT gideri' kalemine yazılır. Vergi açısından doğru kategorizasyon (yatırım gideri vs cari gider) muhasebenizle birlikte değerlendirilmelidir. Türkiye'de KDV açısından çoğu yurt dışı registrar reverse-charge altındadır; YEMSİS / e-fatura entegrasyonunda elektronik fatura çekmek zordur.
Kurumsal envanter için domain isimli sabit kıymet kartı oluşturmak iyi bir pratiktir. Her kart şu alanları içerir: domain adı, registrar, expiration tarihi, yıllık maliyet, sorumlu kişi/departman, ilişkili olduğu marka veya proje, son audit tarihi.
Sık Yapılan Hatalar
- Auto-renew açık sanmak: Bazı eski tescillerde flag default kapalı gelmiştir. Domain başına kontrol şarttır.
- Eski WHOIS e-posta: 5 yıl önceki çalışan e-postası hâlâ kontak. Yenileme uyarıları boşluğa düşer. Tescil iletişim bilgilerini güncel tutma rehberi.
- Süre dolduktan sonra hemen panik: Auto-renew grace fazı vardır; en az 30 gün kurtarma penceresi mevcuttur. Önce sakin sorgulayın.
- Registrar transferiyle expiration kazanma sanmak: Transfer +1 yıl ekler ama redemption'a düşmüş bir domain transfer edilemez; önce restore edilmeli.
- Restore fee'yi pazarlık yapmadan ödemek: Bazı registrar'lar yıllık 100+ domain'i olan müşterilere sessizce restore fee'yi düşürür; sormaya değer.
- .tr için ICANN politikası uygulamak: 90 günlük redemption fazı.tr için yoktur;.tr'de 60 günlük geri alma penceresi standart yenileme ücretiyledir.
- Birden fazla registrar'da kayıp envanter: 5 yıl önce 3 farklı registrar'da tescil yaptınız; 2 tanesini unuttunuz. Envanter audit'i şart.
- Kontak telefon numarasının ülke kodu yanlış: ICANN doğrulama döngülerinde Whois Accuracy Program 30 gün içinde doğrulanmayan kontak için domain'i suspend edebilir. Yenileme bile bu durumu çözmez.
- Ad değişikliği sonrası yenileme yapmak: Yenileme ad değişikliğini uygulamaz, mevcut tescil sahibini saklar. Ad değişikliği için ayrıca change of registrant EPP işlemi gerekir.
- Banka FX işlemini reddetmesi: Yurt dışı registrar'a kart çekimi USD cinsindendir. Türk banklarının bazısı yüksek tutarlı USD çekimleri reddedebilir.
Yenileme Sonrası Sağlık Kontrolü
Yenileme yaptınız, faturayı aldınız — iş bitti mi? Hayır. Beş kontrol yapın:
- 1. WHOIS / RDAP'tan yeni expiration tarihini doğrulayın:
whois ornekfirma.com | grep -i 'expir'komutu yeni tarihi göstermeli. - 2. EPP status kodlarını gözden geçirin:
autoRenewPeriod,clientHold,serverHoldgibi grace fazı kodları temizlenmiş olmalı. - 3. DNS resolution test edin:
dig ornekfirma.com +shortile A kaydının doğru IP'yi döndüğünü doğrulayın. - 4. SSL sertifikası kontrolü: Let's Encrypt sertifikalarınız domain susturulmuşsa otomatik yenilemeden kaçırılmış olabilir. HTTPS TLS 1.3 rehberi.
- 5. E-posta MX'i test edin:
dig MX ornekfirma.comile mail server kayıtlarının döndüğünü doğrulayın; bir test e-postası atıp ulaşmasını izleyin.
# Yenileme sonrası tek komutta full health check
#!/bin/bash
DOMAIN=$1
echo "=== WHOIS Expiry ==="
whois "$DOMAIN" | grep -iE 'expir|renew|registr.*date'
echo
echo "=== EPP Status ==="
whois "$DOMAIN" | grep -i 'status'
echo
echo "=== DNS A Record ==="
dig "$DOMAIN" +short A
echo "=== DNS MX Records ==="
dig "$DOMAIN" +short MX
echo "=== DNS NS Records ==="
dig "$DOMAIN" +short NS
echo "=== SSL Certificate ==="
openssl s_client -connect "$DOMAIN":443 -servername "$DOMAIN" \
</dev/null 2>/dev/null | openssl x509 -noout -dates
Sıkça Sorulan Sorular
Domain yenileme süresi tam olarak nedir?
Tescil sahibinin alan adı için ödediği yeni dönemin uzunluğudur. Minimum 1 yıl, maksimum 10 yıldır. ICANN akreditasyonlu registrar'lar 10 yılı aşan tescil satamaz.
Domain yenilenmezse ne olur?
Hemen silinmez. gTLD'ler için 30-45 günlük auto-renew grace, 30 günlük redemption (restore fee 70-180 USD), 5 günlük pending delete fazı vardır. Toplam ~75 gün sonra domain havuza salınır..tr için tek bir 60 günlük geri alma penceresi vardır, redemption ücreti yoktur.
Yenileme ücreti tescilden farklı mı?
Evet, çoğunlukla. Pek çok registrar ilk yıl tescili promosyonlu (örneğin 1 USD.com) verir, ikinci yıldan itibaren standart yenileme ücretine geçer (örneğin 13 USD). Yenileme öncesi mutlaka kontrol edin.
Auto-renew aktifse hiçbir şey yapmama gerek yok mu?
Hayır. Auto-renew kart reddi durumunda sessizce başarısız olur. Geçerli kart, doğru e-posta, açık auto-renew flag'i ve ICANN WHOIS Accuracy doğrulamasının yapılmış olması şarttır. Yıllık audit önerilir.
Redemption fee nedir, neden bu kadar pahalı?
Redemption Grace Period'da domain'i geri almak için ödenen registry-set ücrettir. Verisign (.com /.net) için ~70-80 USD baz, registrar markup ile 100-180 USD'ye çıkar. Bu kadar yüksek olmasının sebebi, geç yenilemeleri caydırmak ve kayıt operatörünün ek operasyonel maliyetini karşılamaktır.
Domain'imi 10 yıllık yenilesem ne olur?
Tescil tarihiniz 10 yıl ileri taşınır. Maksimum tescil süresi 10 yıldır; 11. yıla geçemezsiniz. Avantaj: gelecek fiyat zamlarından etkilenmezsiniz, operasyonel risk sıfırlanır. Dezavantaj: registrar değişikliklerinde fazlalık yıllar bazı durumlarda iade edilmez.
Yenileme yaptım ama site açılmıyor, ne yapmalıyım?
DNS önbelleği ve TTL'lere bağlı olarak global propagation 24-48 saat sürebilir. dig +short ile NS kayıtlarını ve A/AAAA değerlerini sorgulayın. clientHold / serverHold EPP status kodu hâlâ varsa registrar destek hattını arayın.
.com.tr için redemption fee var mı?
Hayır. TRABIS politikasında ICANN tipi redemption fee yoktur. 60 günlük geri alma penceresinde standart yenileme ücretiyle aktive edilebilir. 60 gün sonra domain silinir.
Süresi dolan bir domain'i registrar değiştirerek yenileyebilir miyim?
Auto-renew grace fazındaysa evet, çoğu registrar transferi kabul eder ve transfer sırasında 1 yıl yenileme uygulanır. Redemption'a düşmüşse hayır — önce restore edilmeli, sonra transfer edilmeli.
Bedava domain ile yenileme süreci farklı mı?
Bedava domain sağlayıcıları (.tk,.ml,.ga gibi) kendi politikalarını uygular ve ICANN ERRP'ye tabi değildir. Genelde grace ya hiç yoktur ya da çok kısadır; domain'i kaybetme riski klasik tescile göre çok daha yüksektir.
Kaynaklar ve İleri Okuma
- ICANN Expired Registration Recovery Policy (ERRP) — Politikanın resmi metni
- ICANN EPP Status Codes — Tüm status kodlarının açıklaması
- TRABIS Resmi Sitesi —.tr uzantı politikaları
- IANA Root Zone Database — Tüm TLD'ler ve registry operatörleri
- RFC 7480 — RDAP HTTP Usage
- RFC 5731 — EPP Domain Name Mapping
- Verisign Registry Services (.com /.net)
- Public Interest Registry (.org)
İlgili Yazılar
- Domain Adı Nedir, WHOIS Sorgulama ve Tescil
- WHOIS, RDAP ve DNS Sorgulama Araçları
- Alan Adı Nasıl Alınır 2026
- Domain Transfer Rehberi 2026
- .com.tr Uzantısı Almak
- .com Domain Fiyatları 2026
- Ucuz Domain Alma Rehberi
- İkinci El Alan Adı Rehberi
- Domain Değerleme Rehberi
- markaadi WHOIS Sorgulama Aracı
50+ domain yönetiyorsanız manuel tablolar hata yapar. Otomatik expiration monitoring, registry-lock konfigürasyonu, IaC ile envanter yönetimi ve toplu yenileme stratejileri için iletişime geçin