Dokuz üyenin nasıl seçileceği hem Anayasada hem kanunda düzenlenmiştir. Kanun, aday gösterme ve oy pusulası ayrıntısına kadar iner.
Üyelerde Aranan Nitelikler — m.35/1
Üst Kurul, şu niteliklere sahip kişiler arasından TBMM tarafından seçilen dokuz üyeden oluşur:
- En az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş olmak
- Meslekleriyle ilgili konularda kamu kurum ve kuruluşları veya özel kuruluşlarda en az on yıl süreyle görev yapmış olmak
- Meslekî açıdan yeterli bilgi ve deneyime sahip olmak
- Devlet memuru olma niteliğine sahip olmak
- Otuz yaşını doldurmuş olmak
Aday Gösterme ve Seçim — m.35/2
Seçim için, siyasî parti gruplarının üye sayısı oranında belirlenecek üye sayısının ikişer katı aday gösterilir ve Üst Kurul üyeleri bu adaylar arasından her siyasî parti grubuna düşen üye sayısı esas alınmak suretiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunca seçilir.
Seçim Usulü — m.35/3 ve /4
| Aşama | Kural |
|---|---|
| Süre | Seçim, adayların belirlenerek ilânından sonra on gün içinde yapılır |
| Oy pusulası | Siyasî parti grupları tarafından gösterilen adaylar için ayrı ayrı listeler hâlinde birleşik oy pusulası düzenlenir |
| Oy kullanma | Adayların adlarının karşısındaki özel yer işaretlenmek suretiyle |
| Geçersizlik | Bir grubun kontenjanından seçilecek üye sayısından fazla verilen oylar geçersiz sayılır |
| Sonuç | Karar yeter sayısı olmak şartıyla, en çok oyu alan boş üyelik sayısı kadar aday seçilmiş olur |
| İlan | Seçim sonucu Resmî Gazetede yayımlanır |
Görev Süresi ve Yenileme — m.35/5
Üst Kurul üyelerinin görev süresi altı yıldır. Üyelerin üçte biri iki yılda bir yenilenir.
| Durum | Süre |
|---|---|
| Görev süresi | Altı yıl |
| Yenileme | Üyelerin üçte biri iki yılda bir |
| Süresi dolacaklar için seçim | Görev sürelerinin bitiminden iki ay önce |
| Boşalma hâlinde | Boşalma tarihinden veya TBMM tatildeyse tatilin bitiminden itibaren bir ay içinde |
| Yerine seçilen üye | Yerine seçildiği üyenin görev süresini tamamlar |
Başkan ve Başkan Vekili — m.36
Üyeler, seçim sonuçlarının Resmî Gazetede yayımlandığı tarihten itibaren on beş gün içinde toplanarak kendi aralarından bir Başkan ve bir Başkan Vekili seçer. Görev süreleri iki yıldır.
- Başkan Vekilliğine seçilenin görev süresi, Başkanın görevde bulunduğu süreyle sınırlıdır.
- Başkan veya Başkan Vekilinin üyeliği sona erer ya da makam boşalırsa, Üst Kurul ilk toplantısında seçim yapar.
- Üst Kurul Başkan tarafından; Başkanın bulunmadığı hâllerde Başkan Vekili tarafından yönetilir ve temsil edilir.
- İkisinin de aynı anda boşalması durumunda en yaşlı üye Üst Kurula başkanlık eder.
Başkanın Görev ve Yetkileri — m.36/3
Başkan; toplantı gündemini, gün ve saatini belirlemek, toplantıları idare etmek, kararların yayımlanmasını veya tebliğini sağlamak ve uygulanmasını izlemek, hizmet birimlerinden gelen önerilere son şeklini vererek Üst Kurula sunmak, yıllık bütçe ile malî tabloları hazırlamak, yıllık faaliyet raporlarını hazırlamak, Üst Kurulu temsil etmek ve Üst Kurul tarafından atanması öngörülenler dışındaki personeli atamakla görevlidir.
Üyeler İçin Yasaklar
Üyelerin tabi olduğu yasaklar ve denetim m.38'de düzenlenir. Ayrıntısını yasaklar yazısında ele aldık.
Sonuç
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, en az dört yıllık yüksek öğrenim görmüş, alanında en az on yıl görev yapmış, otuz yaşını doldurmuş ve Devlet memuru olma niteliğine sahip kişiler arasından TBMM Genel Kurulunca seçilen dokuz üyeden oluşur. Siyasî parti grupları, kendilerine düşen üye sayısının ikişer katı aday gösterir. Görev süresi altı yıldır ve üyelerin üçte biri iki yılda bir yenilenir. Başkan ve Başkan Vekili, üyeler arasından iki yıl için seçilir.