Tek bir alan adı altında farklı hizmetler sunmak istediğinizde subdomain (alt alan adı) devreye girer. Blog, mağaza, API ya da panel gibi bölümleri blog.ornek.com, shop.ornek.com biçiminde ayrı adreslerde yayımlayabilirsiniz. Bu rehberde alt alan adı kavramını, yapısını ve DNS ayarlarını örneklerle açıklıyoruz. Alan adının genel yapısına hakim değilseniz önce Domain nedir ve WHOIS sorgulama yazımızı okuyabilirsiniz.

Subdomain Nedir?

Subdomain ya da Türkçesiyle alt alan adı, ana alan adınızın solunda yer alan ve ayrı bir bölümü işaret eden ekleme parçasıdır. Bir alan adı sağdan sola doğru hiyerarşiktir: blog.ornek.com adresinde .com üst seviye alan adı (TLD), ornek ikinci seviye alan adı, blog ise alt alan adıdır. Alt alan adı oluşturmak için ek bir ücret ödemeniz gerekmez; mevcut alan adınızın DNS bölgesine bir kayıt eklemeniz yeterlidir.

Subdomain Yapısı

Bir alan adının katmanlarını anlamak, alt alan adının nereye oturduğunu netleştirir.

ParçaAdıÖrnek
TLDÜst seviye alan adı.com
SLDİkinci seviye alan adıornek
SubdomainAlt alan adıblog
Tam ad (FQDN)Birleşik adresblog.ornek.com

Subdomain Ne İşe Yarar?

Alt alan adları, tek bir marka altında farklı işlevleri düzenli biçimde ayırmak için kullanılır:

  • blog.ornek.com: İçerik ve blog bölümünü ana siteden ayırmak için.
  • shop.ornek.com: E-ticaret bölümünü ayrı bir uygulamada yayımlamak için.
  • api.ornek.com: Geliştiricilere sunulan API uç noktaları için.
  • mail.ornek.com: Web tabanlı e-posta arayüzü için.
  • panel.ornek.com: Yönetim paneli ya da müşteri alanı için.

Subdomain Nasıl Oluşturulur?

Alt alan adı, ana alan adınızın DNS bölgesine yeni bir kayıt eklenerek oluşturulur. İki yaygın yöntem vardır:

  • A kaydı: Alt alan adını doğrudan bir IP adresine bağlarsınız (örn. blog.ornek.com -> 203.0.113.20).
  • CNAME kaydı: Alt alan adını başka bir alan adına takma ad olarak yönlendirirsiniz (örn. shop.ornek.com -> magaza-platformu.com).
dns
; blog alt alan adi icin A kaydi
blog.ornek.com.   3600  IN  A      203.0.113.20
; shop alt alan adi icin CNAME kaydi
shop.ornek.com.   3600  IN  CNAME  magaza.ornek.com.

Hangi kaydı kullanacağınız hedefin bir IP mi yoksa başka bir alan adı mı olduğuna bağlıdır. A ve CNAME kayıtları arasındaki farkı DNS kayıt türleri yazımızda ayrıntılı inceledik. Alt alan adının yetkili yanıtı yine alan adınızın nameserver'ından gelir; bu konuda nameserver nedir yazımız yardımcı olur.

Subdomain ve SEO

Arama motorları alt alan adlarını çoğunlukla ana siteden görece bağımsız bir birim olarak değerlendirebilir. Bu yüzden blog içeriğini ornek.com/blog dizininde mi yoksa blog.ornek.com alt alan adında mı yayımlayacağınız stratejik bir karardır. İçeriklerinizi tek bir otorite altında toplamak istiyorsanız dizin yapısı, teknik olarak ayrı bir uygulama çalıştırıyorsanız alt alan adı daha pratik olabilir.

Subdomain Yönetiminde İpuçları

Alt alan adları esneklik sağlar, ancak sayıları arttıkça yönetimi de planlı yapmak gerekir. Aşağıdaki pratikler, alt alan adı yapınızı düzenli ve güvenli tutmanıza yardımcı olur:

  • Tutarlı adlandırma: blog, shop, api gibi kısa ve açık adlar kullanın; ziyaretçi adresi tahmin edebilsin.
  • DNS kayıtlarını belgeleyin: Hangi alt alan adının nereye yönlendiğini bir yerde not edin.
  • Kullanılmayan kayıtları kaldırın: Artık hizmet vermeyen bir alt alan adı, ele geçirme (subdomain takeover) riski oluşturabilir.
  • Sertifikaları yönetin: Wildcard SSL ile tüm alt alan adlarını tek sertifikada toplamak bakımı kolaylaştırır.

Birden çok hizmeti tek alan adı altında topladığınızda, her alt alan adının yetkili yanıtı yine aynı nameserver'dan gelir. Bu yüzden nameserver nedir yapılandırmasının sağlam olması, tüm alt alan adlarının erişilebilirliği için kritiktir. Alan adınızı henüz almadıysanız alan adı nasıl alınır yazımız başlangıç için yol gösterir.

Sık Sorulanlar

Subdomain için ayrı ücret öder miyim?

Hayır. Alt alan adları mevcut alan adınızın DNS bölgesinde tanımlanır ve ek bir tescil ücreti gerektirmez. Kaç tane alt alan adı oluşturabileceğiniz pratikte sağlayıcınızın sınırlarına bağlıdır.

Subdomain ile subdirectory arasındaki fark nedir?

Subdomain (blog.ornek.com) DNS düzeyinde ayrı bir adrestir; subdirectory ise aynı sitenin bir dizinidir (ornek.com/blog). Alt dizin aynı sunucu ve uygulama içinde kalırken, alt alan adı ayrı bir sunucuya veya servise yönlendirilebilir.

Alt alan adı için SSL sertifikası gerekir mi?

Evet. Her alt alan adı için ayrı bir sertifika alabilir ya da birden çok alt alan adını kapsayan wildcard bir SSL sertifikası kullanabilirsiniz. Wildcard sertifika, çok sayıda alt alan adı yöneten projelerde bakımı ciddi oranda kolaylaştırır.

Kaç kademe alt alan adı oluşturabilirim?

Teknik olarak birden fazla kademe mümkündür; örneğin test.blog.ornek.com gibi iç içe alt alan adları tanımlayabilirsiniz. Ancak adres ne kadar uzarsa akılda kalıcılığı o kadar düşer; çoğu durumda tek kademe (örneğin blog.ornek.com) yeterli ve daha kullanışlıdır.