5187 sayılı Kanun'un 5. maddesi tereddüde yer bırakmaz: "Her süreli yayının bir sorumlu müdürü bulunur."
Kim İçin Zorunlu?
"Her süreli yayın" ifadesi 2. maddedeki tanıma bağlanır. 7418 ile bu tanıma internet haber siteleri de eklendiği için:
| Yayın | Sorumlu müdür zorunlu mu? |
|---|---|
| Gazete | Evet |
| Dergi (mevkute) | Evet |
| Haber ajansı yayını | Evet |
| İnternet haber sitesi | Evet — 7418 ile |
| Süresiz yayın (kitap vb.) | Madde süreli yayınlar için düzenlenmiştir |
Birden Fazla Sorumlu Müdür
Aynı madde çoklu yapıya izin verir: sorumlu müdür, birden fazla ise her birinin sorumlu olduğu bölüm belirtilir.
Sorumlu Müdür Ayrılırsa Ne Olur?
8. maddenin son fıkrası boşluğu doldurur: sorumlu müdürün bu görevden ayrılması hâlinde, yenisi tayin edilinceye kadar sorumluluk yayın sahibine veya temsilcisine aittir.
Değişiklik Bildirimi
Sorumlu müdür değişikliği, beyanname içeriğinde bir değişikliktir. 8. maddenin ikinci fıkrası uyarınca iki hafta içinde, gerekli belgelerle birlikte yeni bir beyanname ile aynı makama bildirilir.
Ayrıca künye de güncellenmelidir: 4. madde süreli yayında sorumlu müdürün adının gösterilmesini arar; eski adın künyede kalması 15. maddedeki "gerçeğe aykırı gösterme" fiilini oluşturur.
Sorumlu Müdürün Yükü
Bu bir formalite değildir; kanun sorumlu müdüre somut yükler bağlar:
| Yük | Madde |
|---|---|
| Cezaî sorumluluk — eser sahibi belli değilse | m.11 |
| Düzeltme ve cevabı yayımlama | m.14 |
| Künyedeki bilgilerden sorumluluk | m.15 |
| İnternet haber sitesinde teslim ve muhafaza yükümlülüğü | m.17 |
| Düzeltme ve cevap kararlarına uymama | m.18 |
| Tebligat — yönetim yeri yerleşim yeri sayılır | m.29 |
TBMM Üyesi İse
5. maddenin son fıkrası özel bir hâl düzenler: sorumlu müdürün Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olması hâlinde, sorumlu müdürlüğü üstlenmek üzere müdür yardımcısı tayin edilir. Sorumlu müdür için Kanunda yer alan hükümler, sorumluluğu üstlenen yardımcı için de geçerlidir.
Sorumlu müdürde aranan şartları şartlar yazısında, cezaî sorumluluğun sınırlarını cezaî sorumluluk yazısında ele aldık.
Sonuç
Her süreli yayının — gazete, dergi, haber ajansı ve internet haber sitesi dâhil — bir sorumlu müdürü bulunması zorunludur. Birden fazla sorumlu müdür atanabilir ama her birinin sorumlu olduğu bölüm belirtilmelidir. Sorumlu müdür ayrıldığında sorumluluk yayın sahibine geçer ve değişiklik iki hafta içinde beyanname ile bildirilir.