İnternet sitesi tescili, çoğu kişinin sandığının aksine tek bir işlem değil; birbirinden bağımsız ama birbirini tamamlayan üç-dört ayrı tescil katmanının ortak adıdır. Alan adının tahsisi (domain registration), sitenin marka olarak korunması (TÜRKPATENT marka tescili), kurumsal şirketler için ticaret siciline bildirim yükümlülüğü (TTK m. 1524), tasarım ve içerik üzerindeki fikri mülkiyet hakları — her biri farklı kuruma, farklı mevzuata ve farklı süreçlere tabidir. Bu rehber, Türkiye'de bir internet sitesini hukuki ve idari olarak tam anlamıyla tescilli hâle getirmek isteyen herkes için yazılmış kapsamlı bir kılavuzdur.
İlgili rehberler: Domain ve WHOIS sorgulama rehberi · Domain sorgulama araçları · DNS nedir, ayarları · SSL sertifikası nasıl alınır · Hosting türleri ve seçim · Teknik SEO kontrol listesi
İnternet Sitesi Tescili Nedir?
En temel tanımıyla internet sitesi tescili, bir web varlığının hem teknik (alan adı, sunucu, IP) hem de hukuki (marka, telif, sicil) düzlemde resmi olarak kayıt altına alınması ve sahipliğinin belgelenmesi sürecidir. Tek bir kaydet butonuna basıp bitirilen bir işlem değildir; katmanlı bir yapıdır. Yanlış katmanı atlayan firmalar, sonradan domain'i kaybeder, marka davasında çaresiz kalır veya yönetim kurulu üyelerine kesilen idari para cezasıyla karşılaşır.
Türkiye'de ilgili olabilecek başlıca tescil türleri: alan adı tescili (BTK / TRABİS denetiminde.tr uzantıları, ICANN-akredite registrar'lar üzerinden gTLD'ler), marka tescili (Türk Patent ve Marka Kurumu — TÜRKPATENT), tasarım tescili (Sınai Mülkiyet Kanunu — SMK çerçevesinde), telif hakkı (FSEK kapsamında otomatik), ticaret siciline internet sitesi bildirimi (TTK m. 1524), ETBİS bildirimi (e-ticaret yapan siteler için), ve KVKK veri sorumluları sicili VERBİS kaydı (kişisel veri işliyorsanız).
Hangi Tescili, Kim, Ne Zaman Yaptırmalı?
Hangi tür tescile ihtiyacınız olduğu, sitenin niteliği ve sahibinin hukuki statüsüne göre değişir. Aşağıdaki tablo, pratik bir karar matrisidir.
- Bireysel blog veya hobi sitesi: Alan adı tescili (mutlaka), telif hakkı (otomatik). Marka tescili opsiyoneldir; bir gün ticarileşirse o noktada düşünülmelidir.
- Şahıs şirketi / serbest meslek: Alan adı tescili, marka tescili (önerilir), ETBİS (e-ticaret varsa zorunlu), VERBİS (eşik aşılırsa zorunlu).
- Limited şirket: Alan adı tescili, marka tescili (kuvvetle önerilir), bağımsız denetime tabi ise TTK m. 1524 ticaret siciline bildirim, ETBİS, VERBİS.
- Anonim şirket: Yukarıdaki tüm kalemler. Bağımsız denetime tabi anonim şirketlerde TTK m. 1524 ticaret siciline internet sitesi tescili zorunludur; ihlali idari para cezası gerektirir.
- E-ticaret sitesi: Yukarıdakilere ek olarak ETBİS (Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi) bildirimi şarttır.
- Sağlık, finans, hukuk gibi düzenlenmiş sektörler: Sektör otoritesinin (BDDK, SPK, SBB, TBB vs.) kendine özgü tescil/onay süreçleri ek olarak işler.
Bu rehber boyunca her tescil türünü ayrı ayrı, gerekli evraklar, tipik ücret aralıkları ve karşılaşılan tuzaklarla birlikte ele alacağız. Önce alan adından başlayalım — çünkü diğer tüm katmanların temeli budur.
Alan Adı Tescili: İnternet Sitesinin Tapusu
Alan adı, internet sitenizin tapusu değildir; daha doğru bir benzetme kira sözleşmesidir. Tescil dediğimiz şey, ICANN (gTLD'ler için) veya BTK/TRABİS (.tr uzantıları için) kuralları çerçevesinde, bir registrar aracılığıyla belirli bir süreliğine (genelde 1-10 yıl) o adın size tahsis edilmesidir. Süre dolduğunda yenilemezseniz alan adı önce grace period, sonra redemption period ve son olarak yeniden satışa açılır. Detaylı süreç için Domain Nedir, WHOIS ve Tescil Rehberi yazımıza bakabilirsiniz.
gTLD ve ccTLD Ayrımı
gTLD (generic Top-Level Domain):.com,.net,.org,.info,.biz,.io,.dev,.app,.ai,.xyz gibi uluslararası, ülkeye bağlı olmayan uzantılar. ICANN tarafından akredite edilmiş registrar'lar dağıtır. Türkiye'den de dünyanın her yerinden de aynı şekilde tescil edilebilir, belge istemez.
ccTLD (country-code TLD): Ülkelere atanmış iki harfli uzantılar. Türkiye için .tr; alt seviyede.com.tr,.net.tr,.org.tr,.gen.tr,.biz.tr,.info.tr,.web.tr ve özel statülü.gov.tr,.edu.tr,.k12.tr,.av.tr,.bel.tr,.pol.tr,.tsk.tr..tr alan adlarının yönetimi 14 Eylül 2018'den itibaren ODTÜ-NIC'ten BTK bünyesindeki TRABİS'e (.tr Ağ Bilgi Sistemi) devredilmiştir.
TRABİS Sonrası.tr Tescili: Belgeli ve Belgesiz Uzantılar
TRABİS reformuyla birlikte iki önemli değişiklik yaşandı: 14 Eylül 2022'de açılan .tr ana uzantısı (örn. sirket.tr) artık herkesin başvurusuna açık ve belgesiz olarak tahsis ediliyor..com.tr,.net.tr,.org.tr gibi ikinci seviye uzantılar için tarihsel olarak istenen belge zorunluluğu da büyük ölçüde gevşetildi; fakat bazı özel uzantılar (.av.tr,.gov.tr,.edu.tr,.bel.tr) hâlâ belge ister.
- .tr (yeni ana uzantı, 2022): Belgesiz, ilk gelen alır prensibi. Türkiye'de yerleşik tüzel/gerçek kişi olma şartı genelde aranır.
- .com.tr /.net.tr /.org.tr /.biz.tr /.info.tr /.gen.tr /.web.tr: TRABİS sonrası belgesiz tahsis. Bazı registrar'lar marka uyuşmazlıklarını önlemek için ek doğrulama isteyebilir.
- .av.tr (avukatlar): Baro kayıt belgesi ve avukatlık kimliği zorunlu.
- .edu.tr /.k12.tr: YÖK / MEB onaylı eğitim kurumu olmak ve resmi yazı sunmak gerekir.
- .gov.tr /.bel.tr /.pol.tr /.tsk.tr: Yalnızca ilgili kamu/güvenlik kurumlarına tahsis edilir.
- .tc, .dr.tr, .name.tr: TC kimlik veya diploma/branş belgesi gerekir.
Adım Adım: gTLD Alan Adı Tescili
Bir .com, .net veya .io tescili genelde 5-10 dakika içinde tamamlanır. Sürecin omurgası ICANN politikalarıyla aynı olduğu için registrar değiştirmek bile pratik bir fark yaratmaz; teknik adımlar tamamen aynıdır.
- 1. WHOIS / RDAP sorgusu: İstediğiniz adın müsait olup olmadığını kontrol edin. KEYDAL WHOIS Sorgulama aracı hızlı bir başlangıç noktasıdır.
- 2. Registrar seçimi: ICANN-akredite bir kayıt operatörü seçin. Türkiye'deki yerel sağlayıcılar (İsimTescil, Natro, Turhost, IHS, Atak Domain, Veriteknik) veya yurtdışı (Cloudflare Registrar, Namecheap, Porkbun, Gandi) tercih edilebilir.
- 3. Müşteri bilgisi ve registrant bilgisi: WHOIS'a yansıyacak olan kişi/kurum bilgileri. WHOIS gizliliği (privacy proxy) destekleniyorsa açın.
- 4. Süre seçimi ve ödeme: 1-10 yıl arası seçim. Birden fazla yıl tescili kayıp riskini düşürür.
- 5. DNS kurulumu: Default name server'larla bırakabilir veya kendi nameserver'larınızı atayabilirsiniz. Ayrıntılar için DNS Nedir, Ayarları Değiştirme yazımıza bakın.
- 6. E-posta doğrulaması (ICANN ICANN RAA 2013/2024): Registrant e-postası 15 gün içinde doğrulanmazsa alan adı askıya alınır.
- 7. Auth code (EPP code) saklama: Registrar transferinde gerekecek anahtar koddur; güvenli yerde tutun.
# WHOIS sorgusu — komut satırından
whois ornek-firma-2026.com
# RDAP (Registration Data Access Protocol) — JSON dönen yeni standart
curl -s https://rdap.org/domain/ornek-firma-2026.com | jq.
#.tr alanlar için RDAP (TRABİS)
curl -s https://rdap.nic.tr/domain/ornek-firma-2026.com.tr | jq.
# DNS NS kayıtlarını ve sahipliği teyit et
dig +short NS ornek-firma-2026.com
dig +short SOA ornek-firma-2026.com
# DNSSEC durumu
dig +dnssec +multi DS ornek-firma-2026.com
Adım Adım:.tr Alan Adı Tescili (TRABİS)
TRABİS reformu sonrası.tr tescili artık çok daha basit. Süreç bir TRABİS yetkili kayıt operatörü (registrar) üzerinden işliyor. Bilgi için trabis.gov.tr resmi kaynaktır.
- TRABİS yetkili kayıt operatörü (TKO) listesinden bir registrar seçin (BTK lisanslı sağlayıcılardan biri).
- Domain müsaitlik sorgusu yapın;.tr için TRABİS doğrudan
nic.trsorgu uçnoktası kullanılabilir. - Kişisel/kurumsal kayıt formunu doldurun. Türkiye'de yerleşik gerçek/tüzel kişi olma şartı genelde aranır.
- Süre seçimi: 1-5 yıl arası. Yenileme uyarılarına dikkat edin;.tr alanları süresi dolduktan sonra 2 ay rezerv sürede sahibine açıktır, sonra serbestleşir.
- Tescil belgesi (online PDF) genelde 24 saat içinde mail ile iletilir. Bazı sağlayıcılar fiziksel basılı tescil belgesi de gönderir.
- Ücret aralığı (yaklaşık, sağlayıcıya göre değişir, 2026 verisi):.com.tr ve.tr için yıllık 200-450 TL bandı;.org.tr /.net.tr benzer; özel uzantılar (.av.tr vb.) belge ücretiyle birlikte daha yüksek olabilir.
WHOIS, RDAP ve Sahiplik Kanıtı
Tescil belgesi haricinde sahipliğin kanıtı her zaman WHOIS / RDAP kayıtlarıdır. Olası bir uyuşmazlıkta (örn. UDRP veya.tr uyuşmazlık çözüm prosedürü) registrant bilgileri delil niteliğindedir. WHOIS gizliliği açıksa, registrar'ın sahipliği teyit eden official letter'ı talep edilebilir. Detaylı araç seti için Domain Sorgulama Araçları yazımıza ve WHOIS aracımıza bakın.
# RDAP, WHOIS'in modern yerine geçen JSON tabanlı API'sidir
# IANA RDAP bootstrap servisi her TLD için doğru sunucuyu bulur
curl -s https://data.iana.org/rdap/dns.json | jq '.services[0]'
# Tüm WHOIS alanlarını programatik almak
whois -H ornek.com.tr | grep -E 'Registrant|Admin|Tech|Domain Status'
#.tr için TRABİS RDAP
curl -s https://rdap.nic.tr/domain/ornek.com.tr \
-H 'Accept: application/rdap+json' | jq '.entities[]?.roles'
İnternet Sitesi Tescili Nasıl Yapılır? Pratik 7 Adım
"İnternet sitesi tescili nasıl yapılır?" sorusunun en sade cevabı, ihtiyaca göre aşağıdaki sırayla ilerlemektir. Hiçbiri bir diğerini ikame etmez; biri eksik kalırsa ileride başka bir cephede sorun çıkar.
- Adım 1 — Alan adı tescili: ICANN-akredite veya TRABİS yetkili registrar üzerinden domain'inizi alın. WHOIS bilgilerini doğru girin, e-posta doğrulamasını yapın.
- Adım 2 — Hosting / sunucu kayıt: Site yayınlanacaksa hosting paketi veya VPS edinmeniz gerekir. Ayrıntı için Hosting Türleri yazımız.
- Adım 3 — SSL/TLS sertifikası: 2026 itibarıyla HTTPS olmadan tescil eksik sayılır. Let's Encrypt rehberi ücretsiz başlangıç için yeterlidir.
- Adım 4 — Marka tescili (TÜRKPATENT): Site adınızı/markanızı TÜRKPATENT'te tescil ettirin. 6-12 ay süren bir prosedürdür; başvuru tarihi esas alındığı için erken başlamak hayatidir.
- Adım 5 — Ticaret sicili tescili: TTK m. 1524 kapsamındaki şirketler, internet sitesi açma tarihinden itibaren 3 ay içinde site URL'sini ticaret siciline tescil ettirir.
- Adım 6 — ETBİS bildirimi: E-ticaret yapıyorsanız etbis.ticaret.gov.tr üzerinden bildirim yapılır. Bildirimsiz e-ticaret idari para cezasına tabidir.
- Adım 7 — VERBİS kaydı: Kişisel veri işliyor ve KVKK eşiklerini aşıyorsanız verbis.kvkk.gov.tr üzerinden Veri Sorumluları Sicili kaydı yapılır.
Bu yedi adımı sırayla tamamlayan bir site, hukuki açıdan tescilli kabul edilir. Adımlar paralel yürütülebilir; özellikle marka tescili ve hosting süreçleri eş zamanlı yürür.
TTK Madde 1524: Anonim Şirketlerde İnternet Sitesi Tescili Zorunluluğu
Türkiye'de "internet sitesi tescili" denildiğinde hukukçuların aklına ilk gelen düzenleme Türk Ticaret Kanunu'nun 1524. maddesidir. Bu madde, bağımsız denetime tabi olan sermaye şirketlerine (anonim, limited, sermayesi paylara bölünmüş komandit) bir internet sitesi açma ve bu siteyi 3 ay içinde ticaret siciline tescil ettirme yükümlülüğü getirir. Yükümlülüğün ihmali idari para cezası ve hatta genel kurul kararlarının iptali sonucu doğurabilir.
Yükümlülüğün Kapsamı
- Yükümlü: Bağımsız denetime tabi anonim ve limited şirketler ile sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler.
- Süre: Şirket bağımsız denetim kapsamına girdiği veya kuruluşun tescili tarihinden itibaren 3 ay.
- Format: Sitede özel bir alan (genellikle
/bilgi-toplumu-hizmetleri/veya/btk/URL'i altında) ayrılır ve aşağıdaki içerikler yayımlanır. - Sürekli yayınlanacak içerikler: Şirket unvanı, MERSİS numarası, merkez adresi, sermaye, yönetim kurulu/müdürler, denetçiler.
- En az 6 ay yayınlanacak içerikler: Genel kurul ilanları, mali tablolar, yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu, birleşme/bölünme/tür değiştirme sözleşmeleri, sermaye azaltımı kararları.
Tescil işlemi, şirketin bağlı olduğu Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne yapılır. İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyükşehirlerde MERSİS sistemi üzerinden online başvuru mümkündür; bazı taşra sicil müdürlüklerinde fiziki dilekçe hâlâ alınır. Mersin TSO ve İstanbul TSO başta olmak üzere odaların kendi web sayfalarındaki güncel form ve dilekçe örneklerini takip etmek pratik olur.
Tescil İçin Gerekli Belgeler
- Yönetim kurulu / müdürler kurulu kararı (internet sitesi adresinin tescile bildirildiğine dair).
- Tescil dilekçesi (sicil müdürlüğü standart formu).
- Sitenin bilgi toplumu hizmetleri (BTH) bölümünün ekran görüntüleri veya web arşivi linki.
- MERSİS numarası ve şirket sicil bilgileri.
- Site barındırma / hosting sözleşmesi (talep ediliyorsa).
YÖNETİM KURULU KARARI ÖRNEĞİ (özet)
=====================================
Karar No : 2026/...
Karar Tarihi:../../2026
GÜNDEM:
Şirketimizin Türk Ticaret Kanunu m. 1524 ve
İnternet Sitesi Yönetmeliği uyarınca açılması
zorunlu olan internet sitesinin tescili.
KARAR:
Şirketimizin internet sitesi olarak
https://www.example.com.tr adresinin
belirlenmesine ve sitenin Bilgi Toplumu
Hizmetleri (BTH) bölümünün
https://www.example.com.tr/bilgi-toplumu-hizmetleri/
adresinde yayınlanmasına; söz konusu adresin
İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü nezdinde
tescil ve ilanına oybirliğiyle karar verilmiştir.
İdari Para Cezaları
TTK m. 562/12 hükmü uyarınca: site açma yükümlülüğünü ihlal eden yöneticilere 100-300 gün adli para cezası, içerik yayınlama yükümlülüğünü ihlal edenlere ise 100 güne kadar adli para cezası öngörülmüştür. Tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir; 2026 itibarıyla gün başı 100-500 TL bandında uygulanmaktadır. Cezaların yanı sıra, site üzerinde yapılması gereken ilanların eksikliği genel kurul kararlarının iptali davalarında ciddi bir gerekçe sayılabilir.
Marka Tescili: TÜRKPATENT Üzerinden Site Adının Korunması
İnternet sitenizin adı (markanız) tescilli değilse, başka biri sizin emek vererek tanıttığınız ismi kendi adına TÜRKPATENT'e başvurarak tescilleyebilir. Tescil edilen taraf aleyhinize tecavüz davası açabilir; sizden domaininizi devretmenizi, içeriğinizi kaldırmanızı, hatta kazanılmış kazançlarınızı isteyebilir. Bu nedenle marka tescili, internet sitesi tescilinin en kritik ayağıdır.
6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) Çerçevesi
Türkiye'de markaların korunması 10 Ocak 2017'de yürürlüğe giren 6769 sayılı SMK ile düzenlenir. Marka tescili kuruma başvuru tarihinden itibaren rüçhan hakkı tanır — yani aynı işaret için iki kişi başvurursa, kim önce başvurduysa o kazanır. Bu yüzden site domaini alınır alınmaz marka başvurusunun da yapılması rasyoneldir.
Nice Sınıflandırması ve Online Hizmetler İçin Doğru Sınıf Seçimi
Markalar, Nice Anlaşması'nın 45 sınıflık sistemine göre tescil edilir. Bir internet sitesi için tipik olarak şu sınıflara dikkat edilir:
- Sınıf 9: Yazılım, mobil uygulama, indirilebilir dijital içerik.
- Sınıf 35: Reklam, iş yönetimi, online perakende mağazacılık hizmetleri (e-ticaret siteleri için kritik).
- Sınıf 38: Telekomünikasyon, içerik yayıncılığı, mesajlaşma platformları.
- Sınıf 41: Eğitim, online kurslar, dijital içerik üretimi.
- Sınıf 42: SaaS, teknoloji platformları, web hosting, yazılım geliştirme hizmetleri.
- Sınıf 45: Hukuki hizmetler, online sözleşme platformları.
Çoklu sınıf başvurusu mümkündür; ancak her ek sınıf ücretlendirmeyi artırır. Yanlış sınıf seçimi ise tescili dar bir alanda etkili kılar. SaaS bir ürün için yalnızca sınıf 9'da tescil yetersizdir; sınıf 42 ve hizmet türüne göre 35 veya 41 de eklenmelidir.
Marka Başvuru Süreci: Adım Adım
- 1. Ön araştırma: TÜRKPATENT araştırma servisi üzerinden benzer markaları taramak. Hem aynı sınıfta hem benzer sınıflarda mutlak ve nispi red gerekçelerini değerlendirin.
- 2. Başvuru: e-Devlet veya EPATS (TÜRKPATENT online başvuru) üzerinden başvuru. Marka örneği (logo görseli ya da kelime markası), başvuru sahibi bilgileri, sınıf seçimi, mal/hizmet listesi.
- 3. Şekli inceleme (1-2 ay): Eksik evrak kontrolü.
- 4. Mutlak red incelemesi (4-6 ay): SMK m. 5 kapsamında jenerik, tanımlayıcı, kamu düzenine aykırı vb. işaretlerin reddi.
- 5. Resmi Marka Bülteninde yayım (2 ay itiraz süresi): Üçüncü kişiler nispi red gerekçeleriyle (m. 6) itiraz edebilir.
- 6. Tescil: İtirazsız geçerse veya itirazlar reddedilirse tescil belgesi düzenlenir. Toplam süreç ortalama 6-12 ay sürer.
- 7. Yenileme: Marka koruma süresi başvuru tarihinden itibaren 10 yıldır; süresiz yenilenebilir.
Yaklaşık Ücretler (2026 verisi, TÜRKPATENT'in resmi listesine göre değişir)
- Tek sınıf marka başvuru ücreti: ~1.500-2.500 TL bandında.
- Her ek sınıf için: ~1.500-2.500 TL.
- Tescil belgesi düzenleme ücreti: ~2.500-3.500 TL.
- Vekil (marka avukatı) ücretleri: 5.000-25.000 TL aralığında, başvurunun karmaşıklığına göre.
- Yenileme ücreti (10 yıl sonunda): ~3.000-5.000 TL.
Güncel ücret tarifesi için turkpatent.gov.tr resmi sitesini kontrol edin. Yıl içi düzenlemelerle tarife güncellenebilir.
Madrid Protokolü: Uluslararası Marka Tescili
İnternet siteniz yurtdışına da hitap ediyorsa, Türkiye tescili tek başına yeterli değildir. Madrid Protokolü WIPO'nun yönettiği uluslararası tescil sistemidir; Türkiye'deki tescile dayanarak 130+ ülkede tek başvuru ile tescil yapmanızı sağlar. Detayları wipo.int/madrid sayfasında. Türkiye dahili başvuru sahibi ek temel ücret + ülke başına ücret öder; doğrudan o ülkelere ayrı başvurmaktan tipik olarak %40-70 daha ucuzdur.
Tasarım Tescili: Görsel Arayüzünüzü Korumak
Site logosu marka kapsamında korunabilir, ancak tüm grafik tasarım (renk paleti, layout, ikon seti, illüstrasyon, UI bileşenleri) tasarım hukukunun konusudur. SMK m. 55 vd. kapsamında tescilli tasarımlar için 5 yıl korumayla başlayan, 25 yıla kadar uzatılabilen bir koruma vardır. Tescilsiz tasarım da SMK m. 57'ye göre kamuya ilk sunulduğu tarihten itibaren 3 yıl korunur (önceki versiyonlarla bu sürenin AB direktifiyle paralel kalması amaçlanmıştır).
- Tescilli tasarım: TÜRKPATENT başvurusu, 5 yıl + 5 yıllık dilimlerle 25 yıla kadar yenilenebilir koruma. Resmi sicilde kayıtlıdır; ihtilafta delil yükü çok hafifler.
- Tescilsiz tasarım: 3 yıllık otomatik koruma. Yalnızca aynısının kopyalanmasına karşı koruma sağlar; bağımsız geliştirilen benzer tasarıma karşı işlemez.
- Telif hakkı (FSEK kapsamında): Özgün tasarım eserleri için, ölümden 70 yıl sonrasına kadar koruma. Ek tescil gerekmez.
Pratik öneri: Site lansmanından önce, mockup ve final UI'ı kapsayan bir tasarım tescili başvurusu yapmak; ileride taklit eden rakipler ortaya çıktığında yargı yolunu pratikleştirir.
İçerik ve Yazılım Üzerindeki Telif Hakları
Sitenizdeki yazılar, fotoğraflar, videolar, infografikler ve özgün yazılım kodu — hepsi FSEK (Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu) kapsamında otomatik korumaya tabidir. Tescile gerek yoktur; eserin oluşturulduğu anda koruma başlar. Tescil ihtiyari olmakla birlikte, ihtilaflarda delil değeri sağlar. Telif Hakları Genel Müdürlüğü nezdinde ihtiyari kayıt-tescil mümkündür.
- Manevi haklar: Eser sahipliği, eserin değiştirilmemesi, kamuya sunma yetkisi. Süresiz, devredilemez.
- Mali haklar: Çoğaltma, yayma, temsil, işleme. Eser sahibinin ölümünden 70 yıl sonrasına kadar mirasçılarına geçer; sözleşmeyle devredilebilir.
- Yazılım üzerinde telif: FSEK m. 1/B-g hükmüyle bilgisayar programları açıkça eser kategorisindedir; preparatory design materials dahil.
- Açık kaynak lisanslar: MIT, Apache 2.0, GPL gibi lisanslar telifi vermeyip kullanım koşullarını düzenler. Lisans seçimi titizlik gerektirir.
- Bağımsız tasarımcı / yazılımcıyla çalışma: Work for hire Türk hukukunda otomatik geçmez. Eser sözleşmesiyle mali hakların devri açıkça yazılmalıdır.
# Site footer'ı için telif notu örneği
© 2026 [Şirket Unvanı]. Tüm hakları saklıdır.
Bu sitede yer alan içerik, görsel, kod ve tasarımlar
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında
korunmaktadır. Yazılı izin olmadan çoğaltılamaz,
dağıtılamaz, türev eseri oluşturulamaz.
# Yazılım için kod başlığı (header) örneği — MIT
/*
* Copyright (c) 2026 [Sirket]
* SPDX-License-Identifier: MIT
* Detaylar icin LICENSE dosyasina bakin.
*/
ETBİS: E-Ticaret Sitelerinde Zorunlu Bildirim
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve uygulama yönetmelikleri uyarınca, Türkiye'de e-ticaret yapan her sağlayıcı (B2C ve B2B fark etmez) ETBİS (Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi) üzerinden Ticaret Bakanlığı'na kayıt yaptırmak zorundadır. ETBİS bildirimi olmayan e-ticaret siteleri için 1.000 TL'den başlayıp her ihlal türüne göre değişen idari para cezaları öngörülmüştür.
- Kim bildirir: Hem aracı hizmet sağlayıcılar (pazaryerleri) hem hizmet sağlayıcılar (kendi sitesinden satış yapan).
- Ne zaman: Faaliyete geçtikten sonra 30 gün içinde.
- Nereden: etbis.ticaret.gov.tr üzerinden e-Devlet kimliğiyle giriş yapılır.
- Bildirilen veriler: İşletme bilgileri, alan adı, MERSİS, vergi no, sosyal medya hesapları, ödeme/kargo hizmet sağlayıcıları, ETBİS pazaryeri ise satıcı/sözleşme yapısı.
E-ticaret sitelerinin ayrıca KVKK aydınlatma metni, mesafeli satış sözleşmesi, ön bilgilendirme formu, iade ve cayma prosedürlerini eksiksiz yayımlaması zorunludur. Bu yükümlülüklerin uygunluk denetimi Ticaret Bakanlığı kontrolörlerince yapılır.
VERBİS Kaydı ve KVKK Uyumu
Kişisel veri (ad, e-posta, IP, çerez ID, müşteri kayıtları) işleyen siteler 6698 sayılı KVKK'ya tabidir. Belirli eşikleri aşan veri sorumluları, VERBİS (Veri Sorumluları Sicil Bilgi Sistemi) kaydı yaptırmak zorundadır.
- Yıllık çalışan sayısı 50'nin üzerinde olan veya yıllık mali bilanço toplamı 100 milyon TL'den fazla olan veri sorumluları VERBİS'e kayıtlı olmalıdır.
- Türkiye'de yerleşik olmayan veri sorumluları kayıt eşiğinden bağımsız VERBİS'e kayıtlı olmak zorundadır.
- Özel nitelikli kişisel veri (sağlık, etnik köken, biyometrik) işleyenler için eşik genelde aşağı çekilir.
- Kayıt için verbis.kvkk.gov.tr üzerinden e-Devlet ile giriş yapılır.
- Site üzerinde KVKK aydınlatma metni, çerez politikası, açık rıza onay mekanizması bulunmalıdır.
Detaylı çerez ve KVKK uyumu için ayrı bir KVKK çerez uyumu rehberi planında. Sitelerin /privacy-policy, /cerez-politikasi, /kullanim-kosullari sayfalarını eksiksiz tutması, hem hukuki güvence hem SEO E-E-A-T sinyali açısından önemlidir.
İnternet Sitesi Tescili ve SSL/HTTPS
2026 itibarıyla SSL/TLS sertifikasız bir internet sitesi tarayıcılar tarafından doğrudan "güvensiz" olarak işaretlenir; bu durum hem itibar hem SEO açısından doğrudan kayıp demektir. SSL kurulumu, internet sitesi tescilinin teknik ayağı sayılabilir. HTTPS ve TLS 1.3 rehberimiz, Let's Encrypt kurulum yazımız ve SSL sertifikası nasıl alınır yazılarımız sürecin tüm detaylarını içeriyor. Hızlı kontrol için SSL Kontrol aracımızdan faydalanabilirsiniz.
# Let's Encrypt ile ucretsiz SSL — Nginx ornegi
sudo apt update && sudo apt install -y certbot python3-certbot-nginx
sudo certbot --nginx -d example.com.tr -d www.example.com.tr
# Otomatik yenileme zamanlamasini test et
sudo certbot renew --dry-run
# Sertifika gecerlilik tarihini sorgula
echo | openssl s_client -connect example.com.tr:443 \
-servername example.com.tr 2>/dev/null \
| openssl x509 -noout -dates -issuer -subject
DNS Konfigürasyonu: Tescil Sonrası Yapılacaklar
Alan adı tescili tamamlandıktan sonra teknik olarak siteyi yayına almak için DNS kayıtları doğru kurulmalıdır. Yanlış DNS, e-posta gönderememe, doğrulama hataları ve hatta SEO indeksleme problemleri demektir.
- A / AAAA kayıtları: Domaini IPv4 / IPv6 sunucu adresine bağlar.
- CNAME: Subdomain'leri başka bir hostname'e yönlendirmek için (örn. CDN, blog platformu).
- MX: E-posta sunucularını gösterir. Yanlış MX, müşteri iletişimini patlatır.
- TXT: SPF, DKIM, DMARC kayıtlarını ve site sahiplik doğrulamasını taşır.
- CAA: Hangi CA'nın o domain için sertifika vermeye yetkili olduğunu belirler. Sertifika güvenliğinin kritik bir parçası.
- DNSSEC: DNS yanıtlarını imzalayarak cache poisoning saldırılarını engeller. TRABİS.tr domain'lerinde DNSSEC desteği günceldir.
; Tipik bir kurumsal zone — orneklendirilmis kayitlar
$ORIGIN example.com.tr.
$TTL 3600
@ IN SOA ns1.example.com.tr. admin.example.com.tr. (
2026010101 ; serial (YYYYMMDDNN)
3600 ; refresh
900 ; retry
1209600 ; expire
300 ) ; negative TTL
@ IN NS ns1.example.com.tr.
@ IN NS ns2.example.com.tr.
@ IN A 203.0.113.10
www IN A 203.0.113.10
@ IN AAAA 2001:db8::10
@ IN MX 10 mail.example.com.tr.
mail IN A 203.0.113.20
; SPF — sadece bu IP'nin yetkisi olsun
@ IN TXT "v=spf1 ip4:203.0.113.20 -all"
; DKIM (selector default)
default._domainkey IN TXT "v=DKIM1; k=rsa; p=MIGfMA0G..."
; DMARC — strict reject + RUA report
_dmarc IN TXT "v=DMARC1; p=reject; rua=mailto:dmarc@example.com.tr; pct=100"
; CAA — sadece Let's Encrypt sertifika versin
@ IN CAA 0 issue "letsencrypt.org"
@ IN CAA 0 iodef "mailto:security@example.com.tr"
Domain Tescil Belgesi (Online ve Fiziksel)
Bazı yerel sağlayıcılar müşterilerine 'tescil belgesi' adı altında, alan adının kendilerine ait olduğunu doğrulayan bir PDF veya basılı belge sunar. Bu belgenin resmi hukuki bir karşılığı yoktur; gerçek sahiplik kanıtı her zaman WHOIS / RDAP kayıtları ve registrar hesabınızdaki sözleşmedir. Ancak iç prosedürlerde (banka kredi başvurusu, KOSGEB hibe dosyası, ihale evrakı) bazen bu belge istenir; bu durumda registrar'ınızdan veya MERSİS sicil dökümünüzden alınabilir.
Hatırlatma: Domain tescil belgesi marka tescil belgesinin yerine geçmez. İki farklı koruma türüdür. Domain tescili sadece o adın belirli süreli tahsisini, marka tescili ise o markanın geniş bir hizmet/mal yelpazesinde münhasıran size ait olmasını sağlar.
Yaygın Hatalar ve Bunlardan Kaçınma
- Domain'i çalışan veya tasarımcı adına tescil ettirmek: Şirket sahipliğine geçirmek için ekstra prosedür gerekir; çalışan ayrılırsa kontrolü kaybedebilirsiniz. Domain her zaman doğrudan şirket adına tescillensin.
- WHOIS bilgisini fake doldurmak: ICANN/RAA ihlali; e-posta doğrulamasını geçemezse domain askıya alınır.
- Yenileme hatırlatıcılarını ihmal: Otomatik yenilemeyi açın; ödeme kartı süresi dolmasını da takvime alın.
- Marka tescili olmadan büyük yatırım: Reklam bütçesi yakıp duran bir markayı sonradan kaybetmek ekonomik felakettir. Lansmandan önce başvuru yapın.
- TTK 1524 yükümlülüğünü görmezden gelmek: Bağımsız denetime tabi şirketler için 3 ay süre kritiktir.
- ETBİS bildirimini geciktirmek: 30 gün geçtikten sonra her gün ihlal sayılabilir.
- SSL sertifikasını manuel yenileme: Otomatik yenileme + monitoring şart.
- Auth code'u kaybetmek: Registrar transferinde gerekecek; güvenli yerde tutun.
- DNSSEC'i yanlış kapatmak: KSK rotation hatası domain'i 24-48 saat erişilemez kılabilir.
Domain Devirleri (Transfer) ve Sahip Değişikliği
Tescilli bir domaini başka registrar'a taşımak (transfer) veya başka bir kişi/kuruma devretmek farklı işlemlerdir. Registrar transferi sahibi değiştirmez; owner change / push ise sahibi değiştirir. Her ikisi de WHOIS ve sözleşmesel kayıtlara yansır.
- Transfer için ön koşullar: Domain en az 60 gündür tescilli olmalı (ICANN), domain locked olmamalı, geçerli auth code (EPP) edinilmiş olmalı.
- Süreç: Yeni registrar'a auth code ile başvuru → eski registrar'dan onay maili → 5-7 gün içinde transfer tamamlanır.
- Devir: Aynı registrar içinde owner change formu doldurulur; bazı registrar'lar e-imza veya noter onaylı belge ister..tr domain'lerinde TRABİS yönetmeliği özel hak devir prosedürü tanımlar.
- Bedel: gTLD transferi genellikle yenilemeyle birlikte gelir (1 yıl ek). Ücretsiz transfer kampanyaları sıkça olur.
Tescil Sonrası Güvenlik: Domain Hijacking'e Karşı
Tescil edilmiş bir domain'i kaybetmenin en yaygın yolu siber saldırı değil, sosyal mühendislikle registrar paneline erişimin ele geçirilmesidir. Yüksek profilli birçok şirket bu yolla dakikalar içinde tüm internet varlığını kaybetti.
- Registrar lock her zaman açık olsun (clientTransferProhibited, clientUpdateProhibited).
- Registry lock kritik markalar için: registry-level lock, manuel kontrolle açılabilir; otomatik değişikliği engeller.
- 2FA registrar hesabında zorunlu olsun; tercihen TOTP veya FIDO2 anahtar.
- Hesap e-postası şirket içi yönetilen, dedicated bir adres olsun (örn.
domains@sirket.com.tr); kişisel Gmail ile bağlamayın. - WHOIS gizliliği (privacy proxy) phishing'e karşı koruma sağlar.
- DNSSEC ile zone manipülasyonuna karşı koruma.
- Düzenli WHOIS kontrolü: Ayda bir WHOIS değişikliği taraması yapın; ani değişiklikler erken tespit edilirse geri alınabilir.
Tescil ve SEO İlişkisi
Doğrudan bir SEO sıralama faktörü olarak "alan adı tescil tarihi" Google tarafından açıkça reddedilmiştir; ancak dolaylı etkileri vardır. Yıllarca yenilenen domain spam sinyali yaymaz; kısa süreli tescil bazen düşük güvenirlik göstergesi sayılır. Tescil belgesinin kendisi SEO'yu etkilemez ama HTTPS, MX kayıtları, e-mail authentication, structured data ve KVKK/yasal sayfalar arama motorlarının E-E-A-T değerlendirmesinde rol oynar. Detay için Teknik SEO Kontrol Listesi 2026 ve Arama Motoru Rehberi yazılarımız.
İki Sık Sorulan Senaryo
Senaryo 1: Şahıs Şirketiyim, Sadece Tek Sayfalık Web Sitem Var
İhtiyacınız: alan adı tescili (.com veya.com.tr önerilir), SSL sertifikası, KVKK aydınlatma metni (sitede iletişim formu varsa). TTK m. 1524 size uygulanmaz. Marka tescili opsiyoneldir; iş büyürse anlamlı olur. Maliyet: domain için ~150-450 TL/yıl, SSL ücretsiz (Let's Encrypt), KVKK metni tipik şablonlardan uyarlanabilir.
Senaryo 2: Bağımsız Denetime Tabi Anonim Şirketim, E-Ticaret Yapıyorum
İhtiyaç listesi uzun: domain tescili, hosting/CDN, SSL/TLS, marka tescili (en az sınıf 9, 35, 42), tasarım tescili, TTK m. 1524 ticaret sicili tescili, ETBİS bildirimi, VERBİS kaydı, KVKK uyum (aydınlatma, açık rıza, çerez), 6502 sayılı tüketici kanunu kapsamında mesafeli satış sözleşmesi, ön bilgilendirme formu, banka tarafıyla ödeme entegrasyonu PCI DSS uyumu. Süreç paralel ilerlemelidir; tek başına 2-3 ay sürer.
Tescil Belgelerinin Saklanması
Tescil sürecinin sıkça atlanan ama kritik bir adımı, tüm tescil belgelerinin yapılandırılmış şekilde arşivlenmesidir. Olası bir denetim, dava veya hesap erişim sorununda hızla ulaşılabilir olmalıdır.
- Domain tescil sözleşmeleri (registrar'dan PDF olarak indirin).
- WHOIS / RDAP snapshot: Yıllık olarak alıp arşivleyin (PDF veya JSON).
- TÜRKPATENT marka tescil belgesi ve başvuru numarası.
- Ticaret sicili gazetesi (TTK m. 1524 tescili yapılan ilan numarasıyla).
- SSL sertifikaları (geçmiş ve mevcut), private key'ler güvenli vault'ta.
- DNS zone yedeği: AXFR veya manuel snapshot.
- ETBİS / VERBİS başvuru e-postaları ve cevapları.
- Tüm bunları minimum 10 yıl saklayın (vergi mevzuatı ile uyumlu).
# Windows Server uzerinde DNS zone yedegi
# AD-integrated zone'lar icin ornek
dnscmd /ZoneExport example.com.tr backup-2026-01.dns
# Tum zone'lari toplu yedekle
Get-DnsServerZone | Where-Object { -not $_.IsAutoCreated } | ForEach-Object {
dnscmd /ZoneExport $_.ZoneName "backup\$($_.ZoneName)-$(Get-Date -F yyyyMMdd).dns"
}
# WHOIS snapshot — PowerShell ile
Invoke-WebRequest -Uri "https://rdap.org/domain/example.com" `
-OutFile "archive\whois-example-com-$(Get-Date -F yyyyMM).json"
Türkiye'deki Yerel Sağlayıcılar Özetle
Türkiye'de domain tescili için tercih edilebilecek başlıca yerel sağlayıcılar — alfabetik: Atak Domain, Doruk.net, Garantili Bayi, IHS Telekom, İsimTescil, Natro, Nokta, Sadece Hosting, Turhost, Veriteknik. Hepsi BTK lisanslıdır ve TRABİS entegrasyonludur. Yurtdışı tarafında Cloudflare Registrar, Namecheap, Porkbun, Gandi, Hover gibi adlar maliyet/şeffaflık açısından öne çıkar. Sağlayıcı seçimi; fiyat-performans, panel kullanılabilirliği, support hızlılığı, DNSSEC desteği ve ek hizmetler (e-posta, hosting, SSL paketi) bazında değerlendirilmelidir. KEYDAL'ın dahili karşılaştırma yazıları: Hosting türleri ve VPS rehberi.
Sık Sorulan Sorular
İnternet sitesi tescili tek başına TÜRKPATENT'te yapılır mı?
Hayır. "İnternet sitesi tescili" çok katmanlıdır. TÜRKPATENT marka ve tasarım tarafıyla ilgilenir. Domain tescili registrar / TRABİS, ticaret sicili tescili Ticaret Sicili Müdürlükleri, ETBİS Ticaret Bakanlığı, VERBİS KVKK kapsamındadır.
Domain'i aldım, marka tescili almasam olur mu?
Hukuki olarak olur; ama riski büyüktür. Domaininiz olsa bile başkası aynı ismi marka olarak tescil ederse, sizden domain'in devrini ya da kullanım hakkının kısıtlanmasını talep edebilir. Pratik öneri: ciddi yatırım yapacağınız her marka için domain tescili ile birlikte TÜRKPATENT başvurusu yapılır.
Bir limited şirket olarak TTK 1524 bana uygulanır mı?
Bağımsız denetime tabi olduğunuz oranda evet. Bağımsız denetim eşikleri her yıl Cumhurbaşkanı Kararı ile güncellenir; aktif toplam, yıllık net satış hasılatı ve çalışan sayısı kriterlerine bakılır. Yıl içinde eşikleri aşan limited şirketler de yükümlü olur.
WHOIS'ta kişisel adres yerine işyeri adresi yazabilir miyim?
Şirket adına tescil yapıldıysa zaten şirket adresi yazılır. Şahıs adına tescilde Türkiye'deki yerleşim adresinizin yazılması gerekir; PO Box veya iş adresi de kabul edilir. Yanlış adres ICANN doğrulama sürecinde sorun çıkarır.
Tescilli marka olmadan ücretsiz iddia hakkı doğar mı?
Türk hukukunda marka hakkı tescille doğar (SMK m. 7). Ancak tescilsiz markaya da TTK m. 55 (haksız rekabet) çerçevesinde sınırlı koruma sağlanır. Tescil, korumayı çok daha güçlü ve geniş kılar.
Site yayınlandıktan sonra tescil yaptırmak geç mi?
Tasarım için: tescilsiz tasarım korumasının 3 yıllık süresi başlar; tescil hâlâ önerilir ama yenilik unsuruna dikkat edilir. Marka için: hâlâ başvuru yapılabilir, ancak başkası daha önce başvurmuşsa nispi red riski vardır. Domain için: yayınlanmış sitenin tesciline gerek yoktur — domain zaten tescillidir; tescil belgesi talep edilebilir.
Kaynaklar ve İleri Okuma
- turkpatent.gov.tr — Türk Patent ve Marka Kurumu
- trabis.gov.tr —.tr alan adı kayıt sistemi
- btk.gov.tr — Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
- ticaret.gov.tr — Ticaret Bakanlığı
- etbis.ticaret.gov.tr — Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi
- verbis.kvkk.gov.tr — Veri Sorumluları Sicili
- mersis.gtb.gov.tr — MERSİS Merkezi Sicil Kayıt Sistemi
- icann.org — Internet Corporation for Assigned Names and Numbers
- iana.org — Internet Assigned Numbers Authority
- wipo.int/madrid — WIPO Madrid Protokolü
- RFC 7480-7484 — RDAP standartları
- RFC 1035 — DNS
- RFC 4033-4035 — DNSSEC
- Türk Ticaret Kanunu (6102 sayılı) m. 1524 ve 562/12
- Sınai Mülkiyet Kanunu (6769 sayılı)
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Kanunu
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
İlgili Yazılar
- Domain Adı Nedir?.com Alan Adı ve WHOIS Sorgulama
- Domain Sorgulama Araçları: WHOIS, RDAP ve DNS Rehberi
- DNS Nedir? DNS Ayarları, Değiştirme ve En İyi DNS Sunucuları
- SSL Sertifikası Nasıl ve Nereden Alınır?
- Let's Encrypt ile Ücretsiz SSL: Certbot, Otomatik Yenileme
- HTTPS ve TLS 1.3: Modern Web Şifreleme
- Hosting Nedir? Web Hosting Türleri ve Fiyatları
- Teknik SEO Kontrol Listesi 2026
- WHOIS Sorgulama aracı
- SSL Kontrol aracı
Domain tescilinden TÜRKPATENT marka tesciline, TTK m. 1524 ticaret sicili bildiriminden ETBİS ve VERBİS kayıtlarına kadar uçtan uca tescil yönetimi, DNS güvenliği ve SSL kurulumu için KEYDAL ekibiyle iletişime geçin