Araçlar

Yabancı Medya Mensubu Basın Kartı Uygunluk Testi

Yabancı uyruklu bir medya mensubunun Basın Kartı Yönetmeliği m.9'daki üç temel şartı taşıyıp taşımadığını ve hangi kart türüne (süreli mi, geçici mi) uygun olduğunu adım adım belirler. Sürekli basın kartı ve basın trafik kartı istisnalarını da gösterir.

Dayanak: Basın Kartı Yönetmeliği (CB Kararı 9/4/2023, 7051; RG 10/4/2023-32159) m.9, m.11, m.12, m.14/3, m.39, m.40, m.41, m.44/3; 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu m.16; 5510 sayılı Kanun m.4/1-a

Soruları sırayla yanıtlayın; araç, Basın Kartı Yönetmeliği m.9, m.11, m.12 ve m.40 hükümlerine göre uygun kart türünü ya da eksik şartı gösterir.

Yabancı Medya Mensubu Basın Kartı Uygunluk Testi nasıl kullanılır?

  1. Statü ve görevlendirmeyi netleştirin

    Önce Türk vatandaşı mı yoksa yabancı uyruklu medya mensubu mu olduğunuzu belirleyin. Yabancı iseniz m.9/1-a uyarınca medya kuruluşu tarafından görevlendirildiğinizi ve hizmet-ücret ilişkisini gösteren belgeyi hazırlayın (m.40/1-a).

  2. Çalışma izni ve takdim mektubunu kontrol edin

    m.9/1-b uyarınca 6735 sayılı Kanun gereğince çalışma izniniz olmalıdır; m.9/1-c uyarınca kuruluşunuzun idare merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki büyükelçilik, elçilik veya konsolosluğundan takdim mektubu ibraz edilir. AA ve TRT aracılığıyla başvuranlardan takdim mektubu istenmez (m.40/3).

  3. Görev alanınıza göre kart türünü seçin

    Görev alanı Türkiye'yi kapsıyorsa süreli basın kartı (m.11), kapsamamakla birlikte geçici süreyle haber amaçlı geliniyorsa geçici basın kartı (m.12) söz konusudur. Sürekli basın kartı yabancı medya mensuplarına verilemez (m.14/3).

  4. Başvuruyu yapın ve bildirim yükümlülüğünü not edin

    Başvuru, Başkanlık internet sitesindeki elektronik form üzerinden m.40/1'deki belgeler yüklenerek yapılır. Kart alındıktan sonra görevin sona ermesi, kurum veya yerleşim yeri adresi değişikliği ya da Türk vatandaşlığına geçme hâlinde m.41 uyarınca bir ay içinde yazılı bildirim ve kart iadesi zorunludur.

Yabancı medya mensubu — kart türleri ve dayanakları

KonuHükümDayanak
Temel şartlarGörevlendirmeyi belgelemek, 6735 sayılı Kanun gereğince çalışma izni, takdim mektubu; karşılıklılık esası gözetilirm.9/1
Sigortasız geçici kart talebi5510 m.4/1-a kapsamında sigortalı olmayanlar için de çalışma izni zorunlu; başvurular 6735 m.16 çerçevesinde istisnai değerlendirilirm.9/2
Görev alanı Türkiye'yi kapsıyorSüreli basın kartı verilebilirm.11
Görev alanı kapsamıyor, geçici haber amaçlı gelişGeçici basın kartı verilebilirm.12
Sürekli basın kartıYabancı medya mensuplarına verilemezm.14/3
Basın trafik kartıYabancı medya mensuplarına verilmezm.44/3
Kart süresiGörev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar geçerlim.39
Geçici görev süresiGörev süreleri dikkate alınarak üç ayı geçmemek üzere; talep hâlinde bir defaya mahsus uzatılabilirm.40/2
Başvuru belgeleriGörevlendirme ve hizmet-ücret belgesi, basın mensubu vizesi ya da ÇSGB çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport vize ve kimlik sayfası fotokopisi, bir adet vesikalık fotoğrafm.40/1
AA ve TRT aracılığıyla başvuruTakdim mektubu istenmezm.40/3
Bildirim yükümlülüğüGörevin sona ermesi, kurum veya yerleşim yeri adresi değişikliği, Türk vatandaşlığına geçme hâlinde bir ay içinde yazılı bildirim ve kart iadesi; uymayanların kartı iptal edilirm.41/1
Karar merciiYabancı medya mensuplarına kart verilmesi veya iptali hususlarında Başkanlık yetkilidirm.41/2

Sık Sorulanlar

Yabancı medya mensubu basın kartı için hangi üç şart aranıyor?
Basın Kartı Yönetmeliği m.9/1 uyarınca: (a) medya kuruluşu tarafından görevlendirildiğini belgelendirmek, (b) 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu gereğince çalışma izninin olması, (c) bağlı bulunulan kuruluşun idare merkezinin bulunduğu ülkenin Türkiye'deki büyükelçilik, elçilik veya konsolosluğundan alınan takdim mektubunu ibraz etmek. Bu şartlar sağlansa da kart, karşılıklılık esası da gözetilerek Başkanlıkça verilebilir.
Yabancı gazeteci sürekli basın kartı alabilir mi?
Hayır. m.14/3 açıkça 'Yabancı medya mensuplarına sürekli basın kartı verilemez' demektedir. Yabancı medya mensupları için öngörülen türler m.11'deki süreli basın kartı ile m.12'deki geçici basın kartıdır.
Süreli basın kartı ile geçici basın kartı arasındaki fark nedir?
m.11 uyarınca süreli basın kartı görev alanı Türkiye'yi kapsayan yabancı medya mensuplarına; m.12 uyarınca geçici basın kartı ise görev alanı Türkiye'yi kapsamamakla beraber geçici bir süreyle haber amaçlı Türkiye'ye gelen yabancı medya mensuplarına verilebilir.
Geçici basın kartı en fazla ne kadar süreyle verilir?
m.40/2 uyarınca görev süreleri dikkate alınarak üç ayı geçmemek üzere basın kartı verilebilir; bu süre talep edilmesi hâlinde bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir. Ayrıca m.39 uyarınca kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar geçerli olacak şekilde düzenlenir.
Takdim mektubu her başvuruda isteniyor mu?
Hayır. m.40/3 uyarınca Anadolu Ajansı ve Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu aracılığıyla başvuran yabancı medya mensuplarından m.40/1-c'deki takdim mektubu istenmez. Diğer başvurularda m.9/1-c ve m.40/1-c uyarınca takdim mektubu aranır.
Kart aldıktan sonra hangi değişiklikleri bildirmek zorundayım?
m.41/1 uyarınca görevin sona ermesi, kurum veya yerleşim yeri adresinde değişiklik olması ve Türk vatandaşlığına geçme hâllerinde bir ay içinde Başkanlığa yazılı bildirimde bulunmak ve basın kartını iade etmek zorunludur. Bu zorunluluğa uymadığı tespit edilenlerin basın kartı iptal edilir.

Bu araçlar mevzuatın resmî metinlerine dayanan hesap yardımcılarıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut bir fesih, tazminat hesabı ya da başvuruda bağlayıcı olan, yetkili kurumun kararı ve mevzuatın güncel metnidir. Ayrıntılı anlatım: konuyu anlatan rehber.